28, ఆగస్టు 2023, సోమవారం

తెలుగు భాషా వారోత్సవాలు

 ఏప్రిల్ 23-29 తెలుగు భాషా వారోత్సవాలు


తెలుగు తొలిప్రొద్దు వెలుగులు లేక తెలుగు ప్రపంచంలో ప్రథమాలు

ముహమ్మద్ అజ్గర్ అలీ.

• శాసనాలలో తొలి తెలుగు పదం - నాగబు

• తొలి పూర్తి తెలుగు శాసనం - రేనాటి చోడులది

• తొలి తెలుగు కవి - నన్నయ

• తొలి తెలుగు కావ్యం - ఆంధ్రమహాభారతం

• తొలి తెలుగు నిర్వచన కావ్యం - నిర్వచనోత్తర రామాయణము

• తొలి తెలుగు ప్రబంధము -మనుచరిత్రము

• తొలి తెలుగు నవల - రాజశేఖర చరిత్రము

• తొలి తెలుగు కవయిత్రి - తాళ్ళపాక తిమ్మక్క

• తొలి తెలుగు వ్యాకరణము - ఆంధ్రభాషాభూషణము

• తొలి తెలుగు గణిత గ్రంథము -గణితసార సంగ్రహము

• తొలి తెలుగు ఛందశ్శాస్త్రము - కవి జనాశ్రయము

• తొలి తెలుగు శతకము - వృషాధిప శతకము

• తొలి తెలుగు నాటకము - మంజరీ మధుకీయము

• తొలి తెలుగు శృంగారకవయిత్రి - ముద్దుపళని

• తొలి తెలుగు కథానిక - దిద్దుబాటు

• తొలి తెలుగు దృష్టాంతశతకము - భాస్కర శతకము

• తొలి తెలుగు రామాయణము - రంగనాథ రామాయణము

• తొలి తెలుగు ద్వ్యర్థికావ్యము - రాఘవ పాండవీయము

• తొలి తెలుగు జంటకవులు - నంది మల్లయ, ఘంట సింగన

• తొలి తెలుగు పురాణానువాదము -మార్కండేయ పురాణము

• తొలి తెలుగు ఉదాహరణకావ్యము - బసవోదాహరణము

• తొలి తెలుగు పత్రిక - సత్యదూత

• తొలి తెలుగు నీతి శతకము - సుమతీ శతకము

• తొలి తెలుగు సాంఘిక నాటకము - నందకరాజ్యం

• తొలి తెలుగు వాగ్గేయకారుడు - అన్నమయ్య

• తొలి తెలుగు ద్విపదకవి - పాల్కురికి సోమన

• తొలి తెలుగు పద్యం (శాసనాలలో) - తరువోజ

• తొలి తెలుగు పద్యశాసనము - అద్దంకి శాసనము

• తొలి తెలుగు ధర్మశాస్త్రము - విజ్ఙానేశ్వరీయము

• తొలి తెలుగు పరిశోధనా వాఙ్మయ గ్రంథము - సకల నీతి సమ్మతము

• తొలి తెలుగు వ్యావహారిక నాటకము - కన్యాశుల్కం

• తొలి తెలుగు కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ బహుమతి - ఆంధ్రుల సాంఘిక చరిత్ర

• తొలి తెలుగు ఖురాన్ చిలుకూరి నారాయణరావు (1925)

• తొలి తెలుగు వ్యావహారికభాషా వచన గ్రంధం హితసూచని (1853) - స్వామినేని ముద్దునరసింహంనాయుడు (1792-1856).

• తొలి ఉరుదూ-తెలుగు నిఘంటువు - ఐ.కొండలరావు 1938


                    

  

      

తెలుగు ఆవిష్కరణలు

తెలుగువారి ఆస్తులు, ఆవిష్కరణలు వారికొక గుర్తింపునిచ్చాయి. వాటిలో కొన్ని.

• మువ్వన్నెల జెండా- పింగళి వెంకయ్య తయారుచేసింది

• ఒంగోలు గిత్త

• తిరుపతి లడ్డు

• అమృతాంజనం -దేశోద్ధారక కాశీనాథుని నాగేశ్వరరావు పంతులు 'ఆంధ్రపత్రిక' ఆ డబ్బుతోనే నడిచింది.

• కూచిపూడి నృత్యం

• అవధానం అష్టావధానం, శతావధానం, ద్విశతావధానం, సహస్రావధానం, శతసహస్రావధానం

• ఔషధాలు-మెథోట్రెక్సేట్‌.టెట్రాసైక్లిన్ ‌.అరియోమైసిన్‌.హెట్రాజన్‌.విటమిన్‌ బి 12 ఫోలిక్‌ ఆమ్లం .వీటన్నిటిని ప్రపంచానికి అందించింది ఓ తెలుగు వ్యక్తే, డాక్టర్‌ ఎల్లాప్రగడ సుబ్బారావు .

• స్టెంట్ ..అబ్దుల్‌ కలామ్‌ సహకారంతో ప్రఖ్యాత వైద్యులు డాక్టర్‌ సోమరాజు రూపొందించిన 'స్టెంట్‌' హృద్రోగులకు ఓ వరం.

• కోహినూరు వజ్రము-గుంటూరు సీమలోని కొల్లూరు లో పుట్టింది.

• ఆవకాయ బెల్లమావకాయ, ముక్కావకాయ, పెసరావకాయ, సెనగావకాయ, పులిహోర ఆవకాయ, గుత్తావకాయ, తొణుకావకాయ, నీళ్లావకాయ.మాగాయ. తేనె ఆవకాయ

• పీవీ సరళీకరణ విధానం, ఎన్టీఆర్‌ ఆత్మగౌరవ నినాదం.బాలమురళి శాస్త్రీయం, బాలూ లలితగానం.చిరంజీవి నటన, వి.వి.యెస్.లక్ష్మణ్ అద్భుతాల క్రికెట్టు, శ్రీదేవి చిరునవ్వుల కనికట్టు.నాయుడమ్మ వైద్యం, బాపూ చిత్రం.

• గద్వాల, పోచంపల్లి, వెంకటగిరి, ధర్మవరం, ఉప్పాడ, చిరాల, నారాయణపేట, మచిలీపట్నం చేనేతలు.

• బంగినపల్లి మామిడిపళ్లు, పలాస జీడిపప్పులు,ఆత్రేయపురం పూతరేకు లు, బందరు లడ్డూలు, తాపేశ్వరం కాజా లు.

• గోంగూర పచ్చడి . 

• తెలంగాణ బతుకమ్మ పండగ

• తెలంగాణ సమ్మక్క-సరలమ్మ జాతర

కామెంట్‌లు లేవు: