27, అక్టోబర్ 2026, మంగళవారం

నవవిధ భక్తి -

  నవవిధ భక్తి - జీవితానికి తొమ్మిది పాఠాలు


1 శ్రవణం - ఎదుటివారిని ఓపికగా వినడం

2 కీర్తనం - మంచిని నలుగురికీ పంచడం

3 స్మరణం - కృతజ్ఞతతో జీవించడం

4 పాదసేవనం - ఆపదలో ఉన్నవారికి సేవ చేయడం

5 అర్చనం - కర్తవ్యాన్ని పూజగా భావించడం

6 వందనం - పెద్దలను గౌరవించడం

7 దాస్యం - బాధ్యతతో జీవించడం

8 సఖ్యం - భగవంతుని మిత్రునిగా భావించడం

9 ఆత్మనివేదనం - ఫలితాన్ని భగవంతునికి వదిలేయడం


భక్తి మనసులో మొదలై మన ప్రవర్తనలో కనపడాలి.


🔴🔵🟢🟡🙏🟡🟢🔵🔴


ఋణానుబంధం


పూర్వజన్మలో మనకు గల ఋణాలు తీర్చుకోవడానికే ఈ జన్మలో భార్యగా, భర్తగా, సంతానంగా, తల్లిదండ్రులుగా, మిత్రులుగా కలుస్తారు. ఋణం తీరగానే దూరమవుతారు.


ఉచితంగా ధనం, వస్తువులు తీసుకున్నా, సేవ చేయించుకున్నా ఆ ఋణం తీర్చడానికి ఈ జన్మలో మన సంపాదనతో పోషించబడే వారిగా వస్తారు.


ద్వేషం కూడా బంధమే. పూర్వజన్మలో పగ ఉంటే ఈ జన్మలో హింసించే యజమానిగా, సంతానంగా వస్తారు. ఉపకారం చేస్తే మిత్రులుగా వస్తారు.


కథ: కొల్లూరు మూకాంబిక గుడి దగ్గర ఒక బిచ్చగాడు నెలకు పదివేలు సంపాదిస్తూ ఇద్దరు కొడుకులను డాక్టర్ చదివిస్తున్నాడు. ఒక మహానుభావుడు పూర్వజన్మలో ఇతను వారి దగ్గర డబ్బు తీసుకుని ఇవ్వలేదు. అందుకే ఇప్పుడు కష్టపడి వారి ఋణం తీర్చుకుంటున్నాడు అని చెప్పాడు.


చిన్న వస్తువులు ఉచితంగా తీసుకోవడం, ఇతరుల చేత మోయించడం కూడా కర్మ బంధం అవుతుంది. అంగుళం పాము విషం కూడా ప్రమాదమే. కర్మ చిన్నదైనా ఫలితం ఉంటుంది.


స్వార్థ కర్మలు మనల్ని బంధిస్తాయి, నిస్వార్థ కర్మలు రక్షిస్తాయి.


🔴🔵🟢🟡🙏🟡🟢🔵🔴




భూదేవి భారం - గాంధారి శాపం


కురు పాండవ యుద్ధంలో ధృతరాష్ట్రుని నూరుగురు కొడుకులు చనిపోయారు. ధృతరాష్ట్రుడు దుఃఖిస్తే వ్యాసుడు ఓదార్చాడు.


వ్యాసుడు చెప్పిన కథ: ఒకనాడు దేవసభలో భూదేవి వచ్చి నా భారం తొలగిస్తానన్నారు కదా ఎందుకు ఆలస్యం అని అడిగింది. అప్పుడు నారాయణుడు ధృతరాష్ట్రునికి నూరుగురు కొడుకులు పుడతారు. పెద్దవాడైన దుర్యోధనుని వల్ల నీ భారం తీరుతుంది. అతన్ని చంపడానికి, రక్షించడానికి వచ్చిన రాజులంతా కురుక్షేత్రంలో చనిపోతారు అని చెప్పాడు.


తరువాత ధృతరాష్ట్రుడు యుద్ధభూమికి వెళ్ళాడు. ధర్మరాజు కనపడగానే కోడళ్ళు ఏడ్చారు. గాంధారికి నమస్కరిస్తే ఆమె కోపంతో మీకు అపకారం చేయని వాడు ఒక్కడైనా లేడా అని అడిగింది. ధర్మరాజు కాలి గోళ్ళపై ఆమె చూపు పడగానే గోళ్ళు కందిపోయాయి.


తరువాత గాంధారి కృష్ణుని పిలిచి శపించింది. కృష్ణా నువ్వు తలుచుకుంటే ఈ యుద్ధం ఆపగలిగేవాడివి. ఆపలేదు. అందుకే నేటికి 36వ సంవత్సరంలో నీ యాదవ వంశం కూడా కొట్టుకుని చస్తుంది. నువ్వు దిక్కులేని చావు చస్తావు అని శపించింది.


కృష్ణుడు చిరునవ్వుతో ఆ శాపం మునులు ఇంతకు ముందే ఇచ్చారు. దేవతలు కూడా యాదవులను చంపలేరు. అందుకే వారిలో వారే చనిపోతారు అని చెప్పాడు.


🔴🔵🟢🟡🙏🟡🟢🔵🔴

విద్యయా అమృతమశ్నుతే

  విద్యయా అమృతమశ్నుతే


🟢🔴🔵🟡🙏🟡🔵🔴🟢


విద్యద్వారా అమృతత్వం లభిస్తుంది(వేదవాక్యం)


విద్యవల్ల ఏం సంపాదించాలి? వెంటనే 'ధనం సంపాదించాలి' అని

తడుముకోకుండా సమాధానమిస్తారు. విద్యకు ధనమే పరమ ప్రయోజనం అని భావించడం చేత విద్య కూడా వ్యాపార రంగమైపోయింది. దానితో రాజకీయ వాదుల హస్తాలు సోకి ఆ రంగం కూడా కలుషితమయింది. అలాంటి వ్యవస్థలో నుంచి ఎటువంటి సంస్కారాలు లభిస్తాయి!.


( ధనం ద్వారా వచ్చే సుఖం కన్నా, ధర్మం ద్వారా లభించే సుఖంలో

సంతృప్తి, శాంతి ఉంటాయి. జీవితంలో లభించే సుఖాలకు దూరంగా ఉండమని, వ్యర్థమైన విరక్తిని బోధించలేదు మన ధర్మం. హాయిగా బ్రతకమంది. ఆనందంగా బ్రతకమంది. అయితే ఆ ఆనందం అర్థవంతం కావాలి. ఏ వ్యక్తికీ హాని కలిగించనిదై ఉండాలి. అలాంటి అర్థవంతమైన అవగాహన కలిగించేదే విద్య. ఆ అవగాహనతో ఆర్జించేదే ధనం. ఆ లక్ష్యం కోసం వినియోగం కావడమే దాని ఉద్దేశం. ఆ వినియోగం వల్ల లభించే ఆనందమే జీవిత సార్థకం.)


చివరకు తల్లిదండ్రులు కూడా విద్య ద్వారా డబ్బును సంపాదించే యంత్రాలుగా పిల్లలను తీర్చిదిద్దే ప్రయత్నంలో తలమునకలై ఉన్నారు.


కానీ మన ఆర్షధర్మం (ఋషులు ఏర్పరచిన మార్గం) విద్యకు లక్ష్యాలను చాలా చక్కగా నిబంధించింది.


విద్యా దదాతి వినయం

వినాయత్ యాతి పాత్రతా |

పాత్రత్వాత్ ధనమాప్నోతి

ధనాత్ ధర్మం తతస్సుఖమ్ ||


విద్యవల్ల 'వినయం' రావాలి. వినయం అనే మాటకు అణకువ,విధేయత-అనే

అర్థాలే కాక 'జ్ఞానం' అనే అర్థముంది. విజ్ఞానిని వినీతుడు అని అంటారు.


విద్య వల్ల ఎవరితో ఎలా ప్రవర్తించాలో తెలుస్తుంది. ఆ ప్రవర్తనకు కూడా

వినయమనే పేరు. ఇక్కడ 'వినయ' శబ్దానికి ఈ అర్థాలన్నింటినీ తీసుకోవచ్చు. విద్య వల్ల విధేయత, విజ్ఞానం, ప్రవర్తనాసరళి లభిస్తాయి. దాని ద్వారా అర్హత, ఆ అర్హత

వల్ల ధనం, ఆ ధనం వల్ల ధర్మం, ధర్మం ద్వారా సుఖం. ఈ వరుసలో ఉన్న ఔచిత్యం ఎంత గొప్పది!


విద్యకీ, ధనానికీ మధ్య వినయమా, పాత్రతా ఉన్నాయి. ధనానికీ, సుఖానికీ మధ్య ధర్మం ఉంది.


ఈ మధ్యలోని ముఖ్య విషయాలను గమనించక విద్య నుంచి ధనం, ధనం నుంచి సుఖం అనే 'జంపింగ్' వ్యవహారం వల్ల వ్యక్తిత్వానికి అవసరమైన వినయం, పాత్రత,

ధర్మం అనే విలువలకు నీళ్ళొదులుతున్నాం. ఈ పద్ధతి వ్యక్తినీ, సమాజాన్నీ కూడా

క్రమంగా బలహీనపరుస్తుంది.


ఇక్కడ విద్యకీ లక్ష్యం, ధనానికి లక్ష్యం రెండూ చెప్పారు. ధనం వల్ల

సంపాదించవలసినది ధర్మం. ధర్మం ద్వారా సుఖాన్ని సంపాదించాలి. ఎంత నిశితమైన అవగాహన ఇందులో ఉందో గమనించారా?


ఈ ఒక్క శ్లోకాన్ని విద్యార్థులూ, విద్యాలయాలూ గమనిస్తే విలువలుగల విద్యావ్యవస్థను సాధించవచ్చు. ధనానికి ముందూ వెనకా ఉత్తమ లక్షణాలుంచారు.

ఆ లక్షణాల వల్ల వ్యక్తి నియంత్రణ సాధ్యపడుతుంది. సమాజానికి భద్రత ఉంటుంది.


ధర్మాన్ని ఆచరించడానికి తగిన వనరులు లేక చాలామంది అసహాయులైపోతారు.

కానీ ధర్మాచరణకు తగిన సంపాదన కలిగి ఉండడం భాగ్యం. ఆ భాగ్యాన్ని

వినియోగించుకోవడమే ధనాన్ని ధర్మం కోసం ఖర్చుచేయడం.


ధనం ద్వారా వచ్చే సుఖం కన్నా, ధర్మం ద్వారా లభించే సుఖంలో సంతృప్తి, శాంతి ఉంటాయి. జీవితంలో లభించే సుఖాలకు దూరంగా ఉండమని, వ్యర్థమైన విరక్తిని బోధించలేదు మన ధర్మం. హాయిగా బ్రతకమంది. ఆనందంగా బ్రతకమంది. అయితే ఆ ఆనందం అర్థవంతం కావాలి. ఏ వ్యక్తికీ హాని కలిగించనిదై ఉండాలి. అలాంటి

అర్థవంతమైన అవగాహన కలిగించేదే విద్య. ఆ అవగాహనతో ఆర్జించేదే ధనం. ఆ లక్ష్యం కోసం వినియోగం కావడమే దాని ఉద్దేశం. ఆ వినియోగం వల్ల లభించే ఆనందమే జీవిత సార్థకం.


సమాజపు శాశ్వత సౌఖ్యం కోసం పరితపించే బుద్ధి ఉన్నవారు ఈ విధంగా ఆలోచిస్తారు.


ఒక్క శ్లోకంలో వ్యక్తి జీవిత మార్గనిర్దేశాన్ని ఇంత సమగ్రంగా బోధించిన మన సనాతనధర్మానికి మోకరిల్లవలసిందే.


విద్యకు ప్రాధాన్యమిచ్చిన గురుపీఠం మనదేశం. భౌతిక సుఖాలను కూడా

లక్ష్యపెట్టకుండా అరణ్యాలలో వాసం చేస్తూ జీవితమంతా జ్ఞాన సముపార్జన కోసం వెచ్చించి మహాతపస్వులు-"విద్యయా అమృతమశ్నుతే" విద్య ద్వారా అమృతత్వం లభిస్తుందని బోధించారు. సౌఖ్యాలనూ, సౌకర్యాలనూ పరిగణించకుండా తపస్సులా విద్యాభ్యాసం చేయాలని మన సంప్రదాయం. విద్యను వ్యాపారం చేసే దుష్ట సంస్కృతిలోనే ఈ సుఖసౌకర్యాల ఆలోచనలు పుడతాయి.


నిరంతర అధ్యయనం వల్లనే నిరంతర ధర్మం, తద్వారా సుఖం వర్థిల్లుతాయి.

సత్యస్పృహతో అసలైన ఆనందాన్ని పొందాలంటే విద్య ధనాల ముందు వెనుకనున్న సులక్షణాలను సాధించవలసిందే.



🔴🔵🟡🟢🙏🟢🟡🔵🔴


*నాహం కర్త*🙏*హరి కర్తా*


*కర్తను నేను కాదు,చేసేది చేయించేది అంతా శ్రీహరి*


🔴🟣🔵🟢🙏🟢🔵🟣🔴



*సమస్త దేవతల శుభాశీస్సులతో...*

*శుభమస్తు! నిత్య శుభమస్తు! సమస్త సన్మంగళాని భవన్తు! శ్రీరస్తు! విజయోస్తు! దిగ్విజయోస్తు! అవిఘ్నమస్తు! ఆయురారోగ్య అష్టైశ్వర్య వృద్ధిరస్తు! పితృదేవతానుగ్రహ ప్రాప్తిరస్తు! ఇష్టదేవతానుగ్రహ ప్రసాద సిద్ధిరస్తు!  సకల మనోభీష్ట సిద్ధిరస్తు!*


*సర్వేజనాః సుఖినోభవంతు!*


*సర్వ సజ్జనా స్వజనో భవంతు!*

*సర్వ స్వజ్జనా సుకృతో భవంతు!*

*సర్వ సుకృతజనః సుఖినోభవంతు!!*


*ఓం సర్వేషాం స్వస్తిర్భవతు!*

*అందరికీ శుభమే జరుగుగాక!*


*సర్వేషాం శాన్తిర్భవతు!*

*అందరూ సుఖసంతోషాలతో ఉండుగాక!*


*సర్వేషాం పూర్ణంభవతు!*

*అందరి జీవితాలూ సమృద్ధిగా ఉండుగాక!*


*సర్వేషాం మంగళం భవతు!*

*అందరి జీవితాలూ మంగళకరంగా ఉండుగాక!*

🙏🌹☘️🌹☘️🌹🙏


*వేదఆశీర్వచనము 👇*                                 

కృతఘ్నత

  *ॐ కృతఘ్నత* 



    *"కృతఘ్నత" (ఇతరులు మనకు చేసిన మేలు మరచి పోవడం) మహాపాపం.*

    *అన్ని పాపములకు "ప్రాయశ్చిత్తం" శాస్త్రములలో చెప్పబడి ఉంది.*

    *కానీ "కృతఘ్నతా దోషానికి" మాత్రం ప్రాయశ్చిత్తం లేదు.*

    *భగవంతుడు కూడా ఈ దోషాన్ని పోగొట్టలేడు.*

    *ఒక్క సద్గురువు మాత్రమే ఈ దోషమునుండి భక్తులను కాపాడగలరు.*


    *కృతఘ్నతా దోషము పాలుగాకుండా, ఒక మహా పండితుని శ్రీ కంచి పరమాచార్యులవారు అనుగ్రహించిన సంఘటన ఒకటి ఇప్పుడు చెప్పుకుందాము.*


    *అనంతపురంలో "మొదలి శ్రీ బాల విశ్వనాధ శర్మ గారు" అనే వేద విద్వాంసులు ఉండేవారు.*

    *వారు అనేకమంది శిష్యులకు వేదము చెప్పేవారు. సంస్కృతములో కూడా గొప్ప పండితులు.*

    *అనంతపురం, ప్రభుత్వ కళాశాలలో సంస్కృత భాషోపన్యాసకులుగా ఉద్యోగం చేసే వారు.*


    *మా బావమరిది శ్రీ అమ్మనమంచి శివప్రసాదు, అనంతపురం వైశ్యాబాంక్ లో పనిచేస్తుండగా వీరి సాంగత్యం లభించి, వీరి శిష్యులైనారు. వీరిదగ్గర "అరుణము", మొదలైనవి అధ్యయనం చేశారు.*

    *వారికి శ్రీ శర్మగారు స్వయముగా చెప్పినదే ఈ వృత్తాంతమంతా.*


    *శ్రీ శాస్త్రిగారు నిత్యము " సప్తశతి"పారాయణ చేసేవారు.*

    *అనేకమంది చేత చండీయాగములు చేయించారు.*

     *ఆగమ శాస్త్ర పండితులు కూడా కాబట్టి అనేక దేవాలయ ప్రతిష్టలు కూడా నిర్వహించారు.*

    *నెల్లూరు దగ్గరవున్న" పెంచలకోన" లో శ్రీ విజయేశ్వరి అమ్మవారు అనేకసార్లు వీరిచేత తమ ఆశ్రమంలో చండీయాగములు చేయించారు.*


    *ఒకసారి శ్రీ కంచి పరమాచార్యులవారు అనంతపురంలో పదిరోజులు బస చేశారు.*

    *శ్రీ బాల విశ్వనాధ శర్మ గారు రోజూ వారిని దర్శించుకునేవారు. కానీ ఎన్నిసార్లు ప్రయత్నించినా శ్రీ స్వామివారు వీరితో మాట్లాడేవారు కాదు.*

    *అందరితో మాట్లాడుతూ, ప్రత్యేకంగా, ఆ ఊరిలో ఎంతో ప్రఖ్యాతి చెందిన వీరితో మాత్రం శ్రీ స్వామివారు మాట్లాడక పోవడము అందరికీ ఎంతో ఆశ్చర్యం కలిగించేది.*

    *శ్రీ స్వామి వారు తనతో మాట్లాడక పోవడముతో శ్రీ శర్మగారు ఎంతో మనస్తాపం చెందారు.*

    *కారణము తెలియక వారికి రోజు రోజుకు దుఃఖము అధిక మవుతుండేది.*

    *ఇలా పదిరోజులు గడిచినై.*


    *శ్రీ స్వామివారు అక్కడనుండి "ధర్మవరము" నకు ప్రయాణమయినారు.*

    *శ్రీ శర్మగారు చింతాగ్రస్తులయినారు. ఏమైనా సరే, శ్రీ స్వామివారు మాట్లాడేదాకా వారిని అనుసరించాలని నిర్ణయించుకున్నారు.*

   *"నేను ఎప్పుడు వస్తానో తెలియదు.అప్పటివరకు సెలవు మంజూరు చేయ వలసినది" అని కళాశాలకు సెలవు చీటీ పంపించి, శ్రీ స్వామివారి వెంట ధర్మవరము వెళ్లారు.*

    *శ్రీ స్వామివారు నదీ స్నానం ఆచరిస్తుండగా అక్కడ నిలబడి " అఘమర్షణ " సూక్తము మొదలైన స్నాన మంత్రములు చదివారు.*

    *మంత్రములు చదవటం పూర్తి అయినా, శ్రీ స్వామివారు, ఇంకా స్నానం చేస్తూనే ఉన్నారు.*

    *శ్రీ శర్మగారు కొంత తటపటాయిస్తూ "రుద్రము" చదవటం మొదలుపెట్టారు.*

    *శ్రీ స్వామివారు చదవమని చేయి ఊపి సైగ చేశారు.*


    *పది రోజుల తరువాత అదే మొదటిసారి శ్రీ స్వామివారు, శ్రీ శర్మగారివంక చూడటము.*

    *శ్రీ శర్మగారు మహదానంద భరితులయినారు.*


    *సాయంకాలము ఊరి వారందరితో కూడిన సభ జరుగుతున్నది. శ్రీ స్వామివారు ఉన్నట్లుండి శ్రీ శర్మగారిని పేరు పెట్టి పిలిచి, వేదికపైకి రమ్మన్నారు.*

    *శ్రీ శర్మగారు వేదికపైకి వెళ్లి శ్రీ స్వామివారికి " న కర్మణా న ప్రజయా" అని వేదమంత్రం చదువుతూ సాష్టాంగ నమస్కారం చేశారు.*

    *శ్రీ పరమాచార్యులవారు వీరితో సంస్కృతములో సంభాషణ ప్రారంభించారు.*


   *"మీరు మీ గురువులను విస్మరించారు*

    *మీ కుటుంబము వారందరికి శ్రీ శృంగేరీ జగద్గురువులతో ఎన్నో తరములనుండి అనుబంధము ఉన్నది.*

    *మీకు చిన్న తనములో నత్తి వల్ల మాటలు సరిగా రాకపోవడంతో మీ ఇంట్లో వారందరు దిగులు పడ్డారు.*

    *మీ తాతగారు, మిమ్ములను, శ్రీ శృంగేరి జగద్గురువులు శ్రీ చంద్రశేఖర భారతీ స్వాములవారి సన్నిధికి తీసుకు వెళ్లి విషయం విన్నవించారు.*

    *జగద్గురువులు మీ నోరు తెరవమన్నారు. ఎంతో అనుగ్రహంతో మీ నాలుకమీద వారి అమృతదృష్టి ప్రసరింపజేసి, చిరునవ్వు నవ్వుతూ "ఈ అబ్బాయి గొప్ప పండితుడు అవుతాడు. చాలా ప్రఖ్యాతి సంపాదిస్తాడు" అని ఆశీర్వదించారు.*

    *ఆ క్షణం నుండీ మీకు నత్తి పోయింది స్పష్టమైన ఉచ్ఛారణ వచ్చింది. వేదము, సంస్కృతము అధ్యయనం చేసి మంచి పండితులైనారు.*

    *అటువంటి సద్గురువులను మీరు విస్మరించారు" అన్నారు.*


    *శ్రీ శర్మగారు నిశ్చేష్టులైనారు.*

    *ఒక్కసారిగా వారికి గతమంతా గుర్తుకు వచ్చింది.*

    *తనను తన తాతగారు, శృంగేరీ తీసుకువెళ్లడము, జగద్గురువులు ఆశీర్వదించడము,తన విద్యాభ్యాసము, క్రమంగా శ్రీ జగద్గురువులను మరచి పోవడము అన్నీ జ్ఞప్తికి వచ్చినవి.*

    *ఎంతో సిగ్గు పడ్డారు.*

    *వారికి ఆశ్చర్యం కూడా వేసింది.*

    *ఎప్పుడో తన చిన్నతనంలో జరిగిన ఈ విషయాలు శ్రీ స్వామివారికి ఎలా తెలుసు?*


    *శ్రీ స్వామివారు సాక్షాత్తూ భగవంతుని అవతారం అనటానికి ఇంతకంటే వేరే నిదర్శనం ఏమి కావాలి?*

    *తనకు "నత్తి" పోగొట్టి, వాక్పటుత్వము ప్రసాదించిన శ్రీ శృంగేరీ జగద్గురువులు కనులకు గోచరించారు. వారి మనస్సు భక్తి భావంతో నిండిపోయింది.*

    *శ్రీ పరమాచార్యులవారికి సాష్టాంగ నమస్కారము చేశారు.*


    *తాను శ్రీ శృంగేరీ జగద్గురువులను విస్మరించి గొప్ప పాపం చేశానని, మీరు నన్ను కాపాడాలని, శ్రీ పరమాచార్యులవారిని వేడుకున్నారు.*

    *శృంగేరీ వెళ్తానన్నారు.*

    *ఆ తరువాత వారిద్దరూ అనేక విషయములు మాట్లాడుకున్నారు.*

    *శ్రీ శర్మగారి సందేహాలు ఎన్నో శ్రీ స్వామివారు తీర్చారు.*

    *వారిని ఆశీర్వదించి తిరుగు ప్రయాణానికి అనుజ్ఞ ఇచ్చి పంపారు.*

    *శ్రీ శర్మగారు అప్పటినుండి శ్రీశృంగేరీ వారితో తమ అనుబంధం కొనసాగించారు. అనేకమందికి,వేదము, సంస్కృతము చెప్పారు. అనేక గ్రంధాలు రచించారు.*

    *అనేక సత్కార్యాలు చేసి జన్మ చరితార్ధము చేసుకొన్నారు.*

    *దేహత్యాగ పర్యంతము ఏటువంటి రుగ్మతా లేకుండా సంపూర్ణ ఆరోగ్యముతో వున్నారు.*

    *కృతఘ్నతా మహా దోషం నుండి తనను కాపాడిన శ్రీ పరమాచార్యులవారిని ఆ జన్మాంతమూ, స్మరించుకుంటూనే ఉండేవారు.*


    *కేవలము తమ భక్తులనే కాదు, సన్మార్గంలో ఉండే వారందరినీ శ్రీ పరమాచార్యులవారు ఇలా కాపాడుతూ ఉంటారు.*


*శ్రీ సద్గురు చరణారవిందాభ్యాం నమః.*


                    *శుభమస్తు.*

*తూములూరి మధుసూదనరావు.*

*25-12-'21.*


                   **********

    *పరమాచార్య నడిచే దైవం.*

    *ఇప్పుడూ సమాధినించీ నడిపించే ఆ దైవానికి ప్రణామాలు.*


*"కృతఘ్నత" గురించి శ్రీరాముడు లక్ష్మణుని వాలివద్దకు పంపుతూ లక్ష్మణునితో అన్న మాట*


*కృతార్థా హ్యకృతార్థానాం*

*మిత్రాణాం న భవన్తి యే I*

*తాన్మృతానపి క్రవ్యాదాః*

*కృతఘ్నాన్నోపభుఞ్జతే ॥*

          *- కిష్కింధకాండ 30/73*


    *మిత్రులసహాయముతో తమ పనులను పూర్తి చేసికొని,*

    *పిదప వారికి సహాయపడనివారు కృతఘ్నులు.* 

    *అట్టివారు చనిపోయిన పిమ్మట వారి కళేబరములను పచ్చిమాంసములను తినెడి క్రూరమృగములుగూడ ముట్టవు.*


    *Even the carnivorous animals*

    *dislike to eat the body of such ungrateful men*

    *who do not help their friends even though they have received help and have achieved their objective.*


    *— రామాయణం శర్మ*

              *భద్రాచలం*

శ్రీరాముని చెప్పిన లోకం పోకడ*

 *ॐ శ్రీరాముని చెప్పిన లోకం పోకడ* 

 

*आत्मप्रशंसिनंदृष्टं* 

*धृष्टं विपरिथावकम् ।* 

*सर्वत्रोत्सृष्टदण्डंच* 

 *लोकस्सत्कुरुतेनरम् ।।* 

               *- युद्धकाण्ड 21/15* 


*ఆత్మప్రశంసినం దుష్టం ధృష్టం* 

                        *విపరిధావకం I* 

*సర్వత్రోతృష్టదండం చ లోకః* 

                       *సత్కురుతే నరమ్ ॥*      

                    *- యుద్ధకాండ 21/15* 


     *ఈ లోకము* 

   *- ఆత్మస్తుతి చేసుకునేవాడు,* 

   *(తననితా పొగడుకొనేవాడు)* 

  *- దుష్టుడు,* 

  *- ధార్ష్ట్యము గలవాడు,*  

  *(నిర్దయుడు)* 

  *- కర్తవ్యముల విషయమున వెనుకాడువాడు,* 

   *(అటూ-ఇటూ పరుగులెత్తేవాడు)* 

  *- న్యాయ - అన్యాయములను విచారింపక,*

    *అందరిపైన దండప్రయోగం చేసేవాడూ అయిన* 

   *నరుణ్ణి సత్కరిస్తుంది.* 


    *The world treats with respect a man who* 

  *- indulges in self-praise,* 

  *- is vile,* 

  *- is impudent,* 

  *- runs about *advertising himself and* 

  *- uses the rod of punishment every where (indiscriminately).* 


  *- రామాయణం శర్మ* 

          *భద్రాచలం*

లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ -

  *ॐ లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ - 1* 


    *(మాయా సీతను ఇంద్రజిత్తు సంహరించగా, మరణించినది అసలు సీతే అనుకుని, బాధపడుతున్న శ్రీరామునితో)* 

              

        *यस्यार्थास्तस्यमित्राणि*  

        *यस्यार्थाः तस्य बान्धवाः ।*  

        *यस्यार्थाः स पुमान्लोके* 

        *यस्यार्थाः स च पण्डितः ।।* 

                *- युद्धकाण्ड 83.35*  


   *యస్యార్థాస్తస్యమిత్రాణి* 

   *యస్యార్థాస్యస్యబాన్ధవాః I* 

   *యస్యార్థాస్సపుమాన్లోకే* 

   *యస్యార్థాః స చ పణ్డితః II*  

                  *- యుద్ధకాండ 83.35।।* 


    *ఎవనివద్ద ధనముండునో వానికే మిత్రులుంటారు.* 

     *ఎవనివద్ద ధనముండునో వానిదగ్గరకే బంధువులు చేరతారు.* 

    *ఈ లోకంలో ధనమున్నవాడే పురుషుడు; ధనమున్నవాడే పండితుడుగా పరిగణింపబడతాడు.* 


    *Friends gather round him in whom riches abide;* 

    *Kinsfolk too stand by him in whom riches have found their way.* 

    *He alone is virile, in whom riches find their place ; nay,* 

    *he alone is learned, in whom riches have found their abode.* 


  *- రామాయణం శర్మ* 

         *భద్రాచలం* 

    *బెజవాడ మకాం*

లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ - 2*

  *ॐ లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ - 2* 


    *(మాయా సీతను ఇంద్రజిత్తు సంహరించగా, మరణించినది అసలు సీతే అనుకుని, బాధపడుతున్న శ్రీరామునితో)* 

                  

        *यस्यार्थाः स च विक्रान्तः* 

        *यस्यार्थाः स च बुद्धिमान् ।*  

        *यस्यार्थाः स महाभागो* 

        *यस्यार्थाः स महागुणः ।।* 

             *- युद्धकाण्ड 83/36* 


       *యస్యార్థాః స చ విక్రాన్తః* 

        *యస్యార్థాః స చ బుద్ధిమాన్ I* 

        *యస్యార్థాః స మహాభాగో* 

        *యస్యార్థాః స మహాగుణః ॥* 

               *- యుద్ధకాండ 83/36* 


    *ధనమున్నవాడే పరాక్రమవంతుడు.* 

    *ధనమున్నవాడే బుద్ధిమంతుడు.* 

    *ధనమున్నవాడే మహాభాగ్యశాలి.* 

    *ధనమున్నవాడే గొప్పగుణాలు కలవాడు.* 


    *He alone is gallant, to whom riches have flown;*   

     *He alone is clever, in whom riches have come to stay.* 

      *He alone is highly fortunate, in whom riches exist;* 

     *again he alone is superior in excellences, in whom riches have found their receptacle.*


       *- రామాయణం శర్మ* 

               *భద్రాచలం* 

   *(ద్వారకాతిరుమల మకాం)*

ॐ శ్రీ వాల్మీకి జయంతి

  *ॐ శ్రీ వాల్మీకి జయంతి శుభాకాంక్షలు*


*వందే వాల్మీకి కోకిలమ్*


*కూజంతం రామరామేతి*

          *మధురం మధురాక్షరం I*

*ఆరుహ్య కవితాశాఖాం*

            *వన్దే వాల్మీకి కోకిలమ్॥* 


  *- కవిత్వం అనే కొమ్మపై ఎక్కి,*

  *-"రామరామ" అనే మధురాతిమధురమైన అక్షరాలను కూయు,*

  *- వాల్మీకి అనే కోకిలకు వందనము.*


  *(కోకిల అంటే*

    *"క్రోకతి శ్రోతుచిత్తం లాతీతి కోకిలః"*

    *- వినేవారి చెవులను ఆకర్షించేది)* 


    *వాల్మీకి మహర్షి పేరు వినగానే, వెంటనే మనకు "శ్రీమద్రామాయణం" స్ఫురిస్తుంది. అది ఆదికావ్యం* 


*రామాయణం ప్రత్యేకత* 


   *వాల్మీకి మహర్షి, బ్రహ్మదేవుని అనుగ్రహంతో,*

    *రామాయణ కథా - ఆ కథలోని పాత్రలూ, వాటి అంతరంగాలూ కూడా అవగతమయ్యేలా, తన మనో నేత్రంతో చూసి, వ్రాసినదే "శ్రీమద్రామాయణం".*

    *ఇదే మొదటి కావ్యం కాబట్టి, దీనిని "ఆదికావ్యం" అంటాం.*

   *"వేద ధర్మాన్ని వివరించేదిగా" మహర్షి పేర్కొనడం దీని ప్రత్యేకత.*  


    *భూమండలం మీద "పర్వతాలూ - నదులూ ఉన్నత కాలమూ" ఈ "రామాయణ" కథ లోకంలో నడుస్తుందని*

    *సాక్షాత్తూ బ్రహ్మదేవుడే వాల్మీకి మహర్షి వద్దకే వచ్చి, తెలిపి, వ్రాయమన్నాడంటే,*

    *ఆ కావ్యం ఎంత గొప్పదో మనకి తెలుస్తుంది.* 


*విజ్ఞాన సర్వస్వం*


*జీవనవిధానాలనేవి*

  *- ప్రాంతాలబట్టీ వ్యత్యాసాలున్నా,*

  *- కాలాలనిబట్టీ మారినా,*

     *అందఱికీ, అన్ని కాలాలకీ*

   *"ఆలోచన - మాట - చేత"లకి సంబంధించి,*

    *చక్కని ప్రవర్తనకి ఉపయోగపడే - విజ్ఞాన సర్వస్వం" శ్రీమద్రామాయణం.* 


*వివిధ విద్యావిషయాలకు ప్రామాణిక ఆదర్శం*


    *ఒక్కొక్కరూ ఒక్కొక్క విషయంలో మాత్రమే నిష్ణాతులయ్యే అవకాశం ప్రస్తుత విద్యావ్యవస్థలో మనకి కనిపిస్తుంది.*

    *అదీకూడా, అనేక పరిశోధనలు చేస్తూ, వచ్చే ఫలితాలు పాత పరిశోధనల ఫలితాలతో విభేదిస్తూ ముందుకువెళ్ళే వ్యవస్థే మనకి తెలుసు.*

*ఉదా॥ పరమాణు నమూనా - ఎలక్ట్రాన్ విషయాలకి సంబంధించి రూథర్ ఫర్డ్, థామ్సన్, నీల్స్ బోర్, సోమర్ ఫీల్డ్ వంటి శాస్త్రవేత్తలు ఒకరి తరువాత ఒకరు భిన్న నిర్వచనాలనివ్వడమే దీనికి గొప్ప ఉదాహరణ.*

    *కానీ శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణం ఏ విషయమైనాసరే, దానిపై ప్రత్యేకంగా పరిశోధనతో ముందుకు వెళ్ళవలసిన అవుసరంలేక, ఆ విషయంమీద ఆదర్శంగా కనిపించే విధానంతో, విషయాన్ని లోతుగా సమగ్రంగా వివరిస్తూ, అన్ని విద్యావిషయాలనీ అందిస్తుంది.*


*వాటిలో ప్రధానమైనవి కొన్ని* 

*1.చరిత్ర*

*2.సార్వభౌమత్వము - సామ్రాజ్య విధానము*

*3.భూగోళ శాస్త్రము*

*4.ఆర్థిక, వాణిజ్య విషయాలు*

*5.పరిపాలనావిధానం*

*6.గణితం - సంఖ్యాశాస్త్రం*

*7.భౌతిక శాస్త్రాలు* 

*8.జీవశాస్త్రం*

*9.సాంకేతిక విజ్ఞానం*

*10.వైద్యశాస్త్రం*

*11.ప్రజా జీవనం - నాగరికత* 


*సార్వకాలీనం*


    *ఏ కాలంలోనైనా, జీవన విధానాలు కాలాన్నిబట్టీ మారుతున్నా,*

   *ఏ కాలానికైనా మౌలిక విషయాలు కొన్ని అత్యవసరం.*

*వాటిలో ముఖ్యమైన కొన్ని* 

  *- దోపిడీ వ్యవస్థ ఏర్పడకుండానూ, ఒకవేళ ఏర్పడితే, దానిని తొలగించడానికి ముఖ్యమైనవిగా "సత్య - ధర్మా"ల ప్రయోగం.*

  *- ప్రకృతిని చెరిపే పర్యావరణ హానికి విరుగుడుగా "ప్రకృతి ఆరాధన - ఆస్వాదన".* 

  *- మానవీయ సంబంధాలు "రాక్షస ప్రవృత్తికి" దిగజారకుండా*

   *"దైవీ" సంబంధమైన స్థాయికి ఎదగడం.*

    *ఈ సార్వకాలీన విషయాలు స్పష్టంగా తెలుపుతూ వివరించేదే రామాయణం.*


    *ఇది వ్యక్తులకీ, సమూహాలకీ, ప్రకృతికీ సర్వరోగ నివారిణి మాత్రమేకాక, సుఖజీవనానికి దోహదపడుతుంది.*


   *"సత్యం వద - ధర్మం చర" అని చెప్పే వేదధర్మం సార్వకాలీనం.*

   *"సత్యమేవ జయతే" అనేది ఉపనిషద్వాక్యం.*

    *వేదధర్మాన్ని వివరించిన "రామాయణం" కూడా, ఆవిధంగా, సార్వకాలీనమే అవుతుంది కదా!*


 *జనబాహుళ్యంలో ఆవశ్యకత*


    *వేదం నేర్చుకోవాలంటే, అందఱికీ సాధ్యమయేపనీ కాదు. పైగా సమయం కూడా ఎక్కువ కావాలి.*

    *అందుకనే వేదాన్ని వివరిస్తూ (వేద ఉపబృంహణం), వేద ధర్మాన్ని సర్వులకూ రామాయణం తెలుపుతుంది.*

    *తద్వారా, వేదధర్మంగా రామాయణం పండితులకేకాక, పామరులకి కూడా సులువుగా అర్థమవుతూ,*

    *ఆచరించవలసిన విషయాలు - విసర్జించవలసిన విషయాలూ చక్కగా తెలియజేస్తుంది.*


*విశ్వ ప్రయోగశాల - ప్రయోగ దీపిక*


    *ఏఏ పనులు చేస్తే - వాటి పర్యవసానాలు ఏఏ విధంగా ఉంటాయో తెలిపే "ప్రయోగ దీపిక"యే శ్రీమద్రామాయణం.*


      *"ప్రపంచమ"నే ప్రయోగశాలలో, "జీవితం" అనే ప్రయోగం చేస్తున్న మానవులందఱికీ ప్రయోగ దీపిక (manual)గా అన్ని సమయాలలోనూ అవుసరమైనది "శ్రీమద్రామాయణం".*


*రచయిత - రాయల్టీ* 


   *ప్రస్తుత కాలంలో, ఏ పుస్తకమైనా వ్రాసిన రచయితకి అమ్మకం ద్వారా "రాయల్టీ" లభించడం చూస్తూంటాం.*

   *కానీ సృష్టికర్త తాను ఎన్నుకొని, సమస్తమానవాళికి సుఖశాంతులని అందించే గ్రంథ - రచయితగా "కారణ జన్ముడైన" వాల్మీకి మహర్షిని ఆదేశించారు.*

    

    *ఆ గ్రంథాన్ని అవగతం చేసికొంటూ, మనం "శ్రీరాముడు"గా అయి, మనలోని "రావణు"ని అంతం చేయడమే*

  *- వాల్మీకి మహర్షికి మనం ఇచ్చే "రాయల్టీ"*


        *అదే వాల్మీకి జయంతి మనకి అందిచ్చే సందేశం.* 


                    *=x=x=x=*


      *— రామాయణం శర్మ*

               *భద్రాచలం* 

    *(ద్వారకా తిరమల మకాం)*

లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ - 3*

 *ॐ       లక్ష్మణుడు చెప్పిన లోకం పోకడ - 3* 


    *(మాయా సీతను ఇంద్రజిత్తు సంహరించగా, మరణించినది అసలు సీతే అనుకుని, బాధపడుతున్న శ్రీరామునితో)* 


        *यस्यार्थाःधर्मकामार्थाः* 

        *तस्यसर्वंप्रदक्षिणम् ।* 

        *अधनेनाఽर्थकामेन* 

        *नाఽर्थःशक्योविचिन्वता ।।* 

                *- युद्धकाण्ड 83.38* 


       *యస్యార్థాః ధర్మకామార్థా:*  

        *తస్య సర్వం ప్రదక్షిణమ్* 

        *అధనేనాఽర్థకామేన* 

        *నాఽర్థ: శక్యో విచిన్వతా ।।* 

               *- యుద్ధకాండ 83.38* 


  *ధనమున్నవానికే ధర్మము, కామము, అర్థము కూడా సిద్ధించును.* 

   *వానికి అంతా అనుకూలంగా జరిగిపోతాయి.* 

    *ధనము లేనివాడు ధనంకోసమై ఎంత ప్రయత్నించినా అది లభించదు.* 

    *అసలు కొంత ధనమున్నవాడే దానిని ఇంకా సంపాదించుకొనగలుగును.* 


    *The other end too in the shape of "virtue and pleasure" of a man in whom riches abide* 

    *are easily accomplished ; nay,* 

    *everything turns exceedingly favourable to him.* 

    *Wealth however cannot be attained without endeavour by a penniless man seeking wealth and even hunting for it.* 


  *- రామాయణం శర్మ* 

         *భద్రాచలం*

  *(బెజవాడ మకాం)*

26, అక్టోబర్ 2026, సోమవారం

27అక్టోబరు26🌹* *దృగ్గణిత పంచాంగం*

 *卐ॐ ఓం శ్రీ 🌹గురుభ్యోనమః ॐ卐*      

 🍁 *మంగళవారం*🍁

 *🌹27అక్టోబరు26🌹*  

   *దృగ్గణిత పంచాంగం*  

                

         *స్వస్తి శ్రీ పరాభవ* 

        *నామ సంవత్సరం* 

*దక్షిణాయనం*

*శరదృతువు* 

*ఆశ్వయుజ మాసం -  కృష్ణ పక్షం*


*తిథి       : పాడ్యమి* ఉ 07.01 ఉపరి *విదియ* రా.తె 04.06 వరకు

*వారం: మంగళవారం* (భౌమవాసరే)

*నక్షత్రం   : భరణి* మ 03.39 వరకు ఉపరి *కృత్తిక*

*యోగం  : సిద్ధి* ఉ 10.53 వరకు ఉపరి *వ్యతీపాత*

*కరణం   : కౌలువ* ఉ 07.01 *తైతుల* సా 05.35 ఉపరి 

*గరజి* రా.తె 04.06 వరకు ఆపైన *వణజి*

*సాధారణ శుభ సమయాలు:*

*మ 12.00 - 01.00 సా 04.30 - 06.00*

 అమృత కాలం  : *ఉ 11.45 - 12.15*

 అభిజిత్ కాలం  : *ఉ 11.28 - 12.14*

*వర్జ్యం     : రా 02.32 - 03.59 తె*

*దుర్ముహూర్తం  : ఉ 08.22 - 09.09 రా 10.37 - 11.26*

*రాహు కాలం :మ 02.45- 04.12*

గుళికకాళం       : *ఉ 11.51 - 01.18*

యమగండం     : *ఉ 08.57 - 10.24*

సూర్యరాశి : *తుల*                  

చంద్రరాశి : *మేషం*   

సూర్యోదయం : *ఉ 06.13*  

సూర్యాస్తమయం :*సా 05.47*

*ప్రయాణశూల   : ఉత్తర దిక్కుకు పనికిరాదు*

*వైదిక విషయాలు:*

ప్రాతః కాలం   : *ఉ  06.03 - 08.22*

సంగవ కాలం   : *08.22 - 10.42*

మధ్యాహ్న కాలం    : *10.42 - 01.01*

అపరాహ్న కాలం : *మ 01.01- 03.20*

*ఆబ్ధికం తిధి     : ఆశ్వయుజ బహుళ విదియ*

సాయంకాలం :  *సా 03.20 - 05.39*

ప్రదోష కాలం   :  *సా 05.39 - 08.08*

రాత్రి కాలం      : *రా 08.08 - 11.26*

నిశీధి కాలం      : *రా 11.26 - 12.16*

బ్రాహ్మీ ముహూర్తం :  *తె 04.24 - 05.14.*

¤●¤●¤●¤●¤●¤●¤●¤●¤●¤●

                 *🌷ప్రతినిత్యం🌷*

        *_గోమాతను 🐄 పూజించండి_* 

        *_గోమాతను 🐄 సంరక్షించండి_*


            🍁 *ఓం శ్రీ*🍁

🌹 *ఆంజనేయాయ నమః*🌹


🌹🪷🌹🛕🌹🌷🪷🌷🌹

*సర్వే జనాః సుఖినోభవంతు...                   లోకాఃసమస్తాః సుఖినో భవంతు!* 

<><><><><><><><><><><><><>


         🌷 *సేకరణ*🌷

      🌹🌿🍁🍁🌿🌹

        *న్యాయపతి వేంకట*

       *లక్ష్మీ నరసింహా రావు*

      🌷🍃🍁🍁🍃🌷

 🌹🌷🍁🍁🍁🍁🌷🌹

దేవునికి నమస్కారం చేసేటప్పుడు చేతులు ఎందుకు జోడిస్తారు?*

 *21. దేవునికి నమస్కారం చేసేటప్పుడు చేతులు ఎందుకు జోడిస్తారు?*


🕉️🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🙏🕉️


దేవునికి నమస్కారం చేసేటప్పుడు రెండు చేతులు జోడించడాన్ని అంజలి ముద్ర లేదా నమస్కార ముద్ర అంటారు. ఇది కేవలం ఒక బాహ్య ఆచారం మాత్రమే కాదు; దీని వెనుక లోతైన ఆధ్యాత్మిక, మానసిక, మరియు శాస్త్రీయ కారణాలు ఉన్నాయి.


☘️🌻🌻🌻🌻🌹🌻🌻🌻🌻☘️


1. ఆధ్యాత్మిక అంతరార్థం


అహంకారాన్ని వీడటం: ‘నమస్కారం’ అనే పదం సంస్కృతంలోని ‘నమః’ (నాది కాదు / లొంగిపోవడం) మరియు ‘తే’ (నీకు) అనే పదాల నుంచి వచ్చింది. "నాలో ఉన్నది నా స్వార్థం లేదా నా గొప్పతనం కాదు, సర్వమూ నీదే" అని తన అహంకారాన్ని దైవం ముందు సమర్పించడాన్ని ఇది సూచిస్తుంది.


ఆత్మ - పరమాత్మల కలయిక: కుడి చేయి పరమాత్మను, ఎడమ చేయి జీవాత్మను సూచిస్తాయి. ఈ రెండింటినీ కలపడం ద్వారా జీవుడు భగవంతునితో అనుసంధానం కావడాన్ని (అద్వైత భావనను) ప్రకటిస్తారు.


దైవత్వాన్ని గుర్తించడం: ఎదురుగా ఉన్న విగ్రహంలో లేదా ప్రతి జీవిలో ఉన్న పరమాత్మ చైతన్యాన్ని నాలోని ఆత్మ నమస్కరిస్తోందనే భావన దీని మూలసూత్రం.


☘️🌻🌻🌻🌻🌹🌻🌻🌻🌻☘️


2. యోగ & శాస్త్రీయ దృక్పథం


పది ఇంద్రియాల ఏకాగ్రత: మన చేతి పది వేళ్లు పది ఇంద్రియాలకు ప్రతీకలు:

  

5 జ్ఞానేంద్రియాలు (కన్ను, ముక్కు, చెవి, నాలుక, చర్మం)

  

5 కర్మేంద్రియాలు (చేతులు, కాళ్లు, వాక్కు, పాయువు, ఉపస్థ)

     

వీటన్నింటినీ ఒకచోట చేర్చడం ద్వారా చంచలమైన మనస్సును, శరీర కదలికలను స్థిరపరచి భగవంతునిపై ఏకాగ్రత నిలుపుతారు.


నాడుల సమతుల్యత: యోగశాస్త్రం ప్రకారం శరీరంలో ప్రధానంగా ఇడ (చంద్ర నాడి - ఎడమ), పింగళ (సూర్య నాడి - కుడి) అనే రెండు శక్తులుంటాయి. రెండు అరచేతులు తాకినప్పుడు ఈ రెండు శక్తులు సమతుల్యమై, మెదడులోని ఎడమ-కుడి అర్ధభాగాలు స్థిరపడి ప్రశాంతత చేకూరుతుంది.


ఆక్యుప్రెషర్ ప్రయోజనం: అరచేతులు, వేళ్ల చివర్లలో మెదడు, కళ్లు, గుండెకు సంబంధించిన నరాల కొనలు (Acupressure points) ఉంటాయి. చేతులు జోడించి ఒత్తిడి ఇచ్చినప్పుడు ఆ కేంద్రాలు ఉత్తేజితమై మనస్సు త్వరగా ప్రశాంత స్థితికి చేరుకుంటుంది.


☘️🌻🌻🌻🌻🌹🌻🌻🌻🌻☘️


3. హృదయ కమలం వద్ద జోడించడం


సాధారణంగా నమస్కారం చేసేటప్పుడు చేతులను ఛాతీ మధ్యలో (అనాహత చక్రం వద్ద) ఉంచుతారు. అనాహత చక్రం ప్రేమ, కరుణ, భక్తికి కేంద్రం. అక్కడ చేతులు జోడించి తల కొద్దిగా వంచడం అనేది వినయానికి, హృదయపూర్వక శరణాగతికి నిదర్శనం.