21, ఏప్రిల్ 2026, మంగళవారం

Mantra

 Mantra - 16 ARUNAM 2nd anuvaakam 


శుక్రం తే అన్య ద్యజతం తే అన్యత్। 

విషురూపే అహనీ ద్యౌరీవాసి|

విశ్వా హి మాయా అవసి స్వధావః| 

భద్రా తే పూషన్నిహ రాతిరస్త్వితి॥ 



ఈ మంత్రం అత్యంత ప్రసిద్ధమైన మంత్రాలలో ఒకటి. ఇది వాస్తవానికి ఋగ్వేదం నుండి గ్రహించబడింది. ఇది సూర్యునిలోని రెండు భిన్నమైన రూపాలను (పగలు మరియు రాత్రి) స్తుతిస్తూ, పోషకుడైన పూషుడు (సూర్యుడు) మనపై అనుగ్రహం కురిపించాలని ప్రార్థిస్తుంది.


*శుక్రం తే అన్యత్*: నీ యొక్క ఒక రూపం తెల్లనిది (పగలు/సూర్యకాంతి).


*యజతం తే అన్యత్*: నీ యొక్క మరొక రూపం పూజనీయమైనది/చీకటితో కూడినది (రాత్రి/చంద్రకాంతి లేదా నక్షత్ర కాంతి).


*విషురూపే అహనీ*: వేర్వేరు రూపాలు కలిగిన పగలు మరియు రాత్రి అనే రెండు కాలభాగాలు.


*ద్యౌః ఇవ అసి*: నువ్వు ఆకాశం వలె (అనంతంగా) ఉన్నావు.


*విశ్వా హి మాయా అవసి*: నీవు సమస్తమైన సృష్టి శక్తులను (మాయలను) రక్షిస్తున్నావు.


*స్వధావః*: నీలోనే నిక్షిప్తమై ఉన్న శక్తి కలవాడా! (స్వయం ప్రకాశకుడు).


*భద్రా తే పూషన్ ఇహ రాతిః అస్తు*: ఓ పూషన్! నీ యొక్క మంగళకరమైన అనుగ్రహం (దానం) మాకు ఇక్కడ కలుగుగాక.


ఓ సూర్య భగవానుడా (పూషన్)! నీవల్ల భూమి మీద రెండు రూపాలు ఉన్నాయి. ఒకటి ప్రకాశవంతమైన పగలు, రెండోది పూజనీయమైన రాత్రి. విభిన్న రూపాలు కలిగిన ఈ అహోరాత్రులు రెండూ నీవే. ఆకాశం వలె నీవు సర్వవ్యాపివై ఉన్నావు. నీ సహజ సిద్ధమైన శక్తితో ఈ విశ్వంలోని సకల శక్తులను నీవే రక్షిస్తున్నావు. అట్టి నీ మంగళకరమైన అనుగ్రహం మాపై ఎల్లప్పుడూ ఉండుగాక.


 *శుక్రం మరియు యజతం*: ఇక్కడ 'శుక్రం' అంటే సూర్యుని తీక్షణమైన కాంతి. 'యజతం' అంటే యజ్ఞార్హమైనది, ప్రశాంతమైన రాత్రి కాలం. చీకటి అయినా సూర్యుని శక్తి చంద్రుని ద్వారా లేదా అగ్ని ద్వారా రాత్రి వేళ కూడా ఉంటుందని వేదం చెబుతుంది.


 *అద్వైత భావన*: పగలు-రాత్రి అనేవి మనకు విడివిడిగా అనిపించినా, అవి ఒకే సూర్య తత్త్వం యొక్క రెండు పార్శ్వాలని ఈ మంత్రం స్పష్టం చేస్తోంది.


 *పూషుడు* (Pushan): పూషుడు అంటే పోషించేవాడు. సూర్యుడు కేవలం వెలుగునివ్వడమే కాకుండా, భూమిపై ఉన్న సమస్త ప్రాణికోటిని తన శక్తితో పోషిస్తున్నాడు కాబట్టి ఆయనను 'పూషన్' అని పిలుస్తారు.


ఈ మంత్రం పఠించడం వల్ల శుక్ర గ్రహ అనుగ్రహం, దృష్టి లోపాలు తొలగుతాయని, బుద్ధి ప్రచోదనం కలుగుతుందని వైదిక సంప్రదాయంలో విశ్వాసం. కాలచక్రాన్ని నడిపించే ఆ పరమాత్మ శక్తిని ఇక్కడ అత్యంత భక్తితో స్తుతించడం జరిగింది.

కామెంట్‌లు లేవు: