సప్తశృంగి మాత, ఆలయం, మహారాష్ట్ర*

 *శ్రీ సప్తశృంగి మాత, ఆలయం, మహారాష్ట్ర*

🌹 సప్త శృంగాలు… అంటే ఏడు శిఖరాల మధ్య… చుట్టూ ప్రకృతి సౌందర్యంతో అలరారే కొండ మీద… అమ్మవారు స్వయంభువుగా వెలసిన క్షేత్రం…. సప్తశృంగి ఆలయం. 

🌹 హిందూ సంప్రదాయాల ప్రకారం , దేవత సప్తశృంగి నివాసిని ఏడు పర్వత శిఖరాలలో నివసిస్తుంది.

 ( సప్త అంటే ఏడు మరియు శృంగ్ అంటే శిఖరాలు.) 

ఇది భారతదేశంలోని నాసిక్ సమీపంలోని ఒక చిన్న గ్రామమైన కల్వాన్ తాలూకాలోని నండూరిలో ఉంది . 

🌹 మరాఠాలు మరియు కొన్ని హిందూ తెగలు చాలా కాలంగా దేవతను పూజిస్తున్నారు మరియు కొందరు ఆమెను తమ కులదైవంగా పూజిస్తున్నారు. 

🌹 ఈ ఆలయం మహారాష్ట్రలోని "మూడున్నర శాక్తి పీఠాలలో " ఒకటిగా కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది. 

ఈ ఆలయం భారత ఉపఖండంలో ఉన్న 51 శాక్తి పీఠాలలో ఒకటి మరియు సతి ( శివుని భార్య ) అవయవాలలో ఒకటి, ఆమె కుడి_చేయి పడిపోయినట్లు నివేదించబడిన ప్రదేశం . మహారాష్ట్రలోని మూడున్నర శక్తి పీఠాలలో దీని సగం శక్తిపీఠం అంటారు

🌹 మహారాష్ట్రలో మూడున్నర శక్త పిఠాలు ఉన్నట్లు నివేదించబడింది . 

ఈ నాలుగు దేవతా ఆలయాలు 

కొల్హాపూర్‌లోని మహాలక్ష్మి ఆలయం , 

తుల్జాపూర్‌లోని తుల్జా భవానీ ఆలయం ,

 మహూర్ (మాత్రిపూర్)లోని రేణుకా ఆలయం 

మరియు వాణిలోని సప్తశృంగి ఆలయం.

🌹ఈ 4 ఆలయాలు పవిత్ర ఓం యొక్క నాలుగు భాగాలు , 

అ కార , 

ఉ కార , 

మ కార 

మరియు మ్మ కార ( అర్ధ మాత్ర ) లను సూచిస్తాయని కూడా అర్థం . 

వీటిలో ఇది అర్ధ-పీఠం (సగం శక్తి పిఠము, పూర్తి శక్తీ పిఠము కంటే తక్కువ ప్రాముఖ్యత కలిగినదిగా పరిగణించబడుతుంది) 

🌹 వివాదాస్పదమైనప్పటికీ, సప్తశృంగిని సాధారణంగా సగం శక్తి పిఠముగా పరిగణిస్తారు.  

అయితే, ఆలయం యొక్క అధికారిక స్థలం దీనిని పూర్తి శక్త పిఠాగా ప్రకటిస్తుంది.

🌹 ఈ ఆలయ ప్రధాన దేవతను ఇతర పేర్లతో కూడా పిలుస్తారు: 

సప్తశృంగి (ఏడు కొండల దేవత), 

సప్తశృంగ-నివాసిని

 ("సప్తశృంగ - ఏడు కొండలపై నివసించేది"), 

సప్తశృంగ-మాత

 ("సప్తశృంగ తల్లి. మొదటి రెండు పేర్లకు దేవి (దేవత) అనే ప్రత్యయాన్ని జోడించవచ్చు.

ఆమెను బ్రహ్మస్వరూపిణి (" బ్రాహ్మణ రూపం కలిగినది") అని కూడా పిలుస్తారు.

దేవత సృష్టికర్త-దేవుడు బ్రహ్మ యొక్క కమండలు (నీటి కుండ) నుండి ఉద్భవించిందని నివేదించబడింది ..

🌹 ఆ దేవత దుర్గా రూపాన్ని  ధరించి విశ్వాన్ని ఇబ్బంది పెట్టిన రాక్షసుడు మహిషాసురుడిని సంహరించింది.

 ఆ తరువాత దేవత ఇక్కడ స్థిరపడిందని నమ్ముతారు. 

దేవత ఇక్కడ రూపం దాల్చి సప్తశృంగిలో నివసించినందున, ఇది దేవత యొక్క అసలు స్థానంగా పరిగణించబడుతుంది. 

🌹 రెండు అంతస్తుల ఎత్తులో ఉండే ఆలయంలో అమ్మవారు 18 చేతులతో… ప్రతి చేతిలో ఒక భిన్నమైన ఆయుధంతో… అసురసంహారిణి అయిన దుర్గాదేవి రూపంలో… భీకరంగా కనిపిస్తుంది. 

 ప్రధాన ఆలయంలోని విగ్రహం పది అడుగుల ఎత్తుతో సమున్నతంగా ఉంటుంది. ఈ ఆలయ ప్రాశస్త్యాన్ని వివరించే కథలు ఎన్నో ఉన్నాయి.

🌹 దక్షయజ్ఞం జరిగినప్పుడు, తండ్రి దక్షుడి వల్ల భర్త మహా శివుడు పొందిన అవమానాన్ని సహించలేక సతీదేవి ఆత్మార్పణ చేసుకుంది. 

ఆమె పార్థివ దేహాన్ని భుజాలపై పెట్టుకొని తాండవిస్తున్న శివుణ్ణి చూసి ముల్లోకాలూ కంపించిపోయాయి. 

అప్పుడు విష్ణు మూర్తి తన సుదర్శన చక్రంతో సతీదేవి దేహాన్ని 52 భాగాలుగా ఖండించాడు. ఆ భాగాలు పడిన ప్రదేశాలు శక్తి పీఠాలయ్యాయి. 

వాటిలో సతీదేవి కుడి చెయ్యి పడిన చోటు సప్త శృంగి అని చెబుతారు. 

🌹 రామాయణ యుద్ధంలో , లక్ష్మణుడు యుద్ధభూమిలో అపస్మారక స్థితిలో పడి ఉన్నప్పుడు , హనుమంతుడు తన ప్రాణాన్ని పునరుద్ధరించడానికి ఔషధ మూలికలను వెతుకుతూ సప్తశృంగి కొండలకు వచ్చాడు.

రామాయణంలో ప్రస్తావించబడిన దండకారణ్యం అనే అడవిలో సప్తశృంగ్ పర్వతం ఒక భాగం . 

రాముడు, సీత , లక్ష్మణుడితో కలిసి ఈ కొండలకు దేవతను ప్రార్థించడానికి మరియు ఆమె ఆశీర్వాదం పొందడానికి వచ్చాడని ప్రస్తావించబడింది . 

🌹 కొండ దిగువన, మెట్లు ఎక్కడం ప్రారంభించే చోట, రాతితో తయారు చేయబడిన గేదె తల ఉంది, ఇది మహిషాసుర రాక్షసుడిదని నమ్ముతారు.

🌹 కాగా భీమాసురుడనే రాక్షసుణ్ణి వధించడం కోసం… మార్కండేయ మహర్షి ప్రార్థన మేరకు ఏడు శక్తి రూపాల కలయికగా… సప్తశృంగి అమ్మవారు వెలసిందంటారు.

🌹 స్వయంభువు అయిన ఈ అమ్మవారికి ఆలయం చుట్టూ అనేక తటాకాలు ఉన్నాయి. వాటిలో కాళీకుండ్‌, సూర్యకుండ్‌, దత్తాత్రేయకుండ్‌ ప్రధానమైనవి.

 ఆ ప్రాంత గిరిజనులకు ఈ అమ్మవారు ఆరాధ్యదైవం. 

🌹 విగ్రహానికి అన్ని వేళలా సిందూరంతో పూత వేస్తారు. 

సప్తశృంగి మాతను మహిషాసుర మర్దినిగానూ స్థానికులు ఆరాధిస్తారు. మానసిక ఆందోళనలు, భయాలు తొలగించి, ధైర్యాన్నీ, సంకల్పబలాన్నీ సప్తశృంగి మాత ప్రసాదిస్తుందని భక్తుల విశ్వాసం...

🌹ఈ ఆలయం ఏడాది పొడవునా పెద్ద సంఖ్యలో భక్తులు మరియు పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది, ముఖ్యంగా నవరాత్రి ఉత్సవాలలో అమ్మవారి తొమ్మిది రాత్రులు జరుపుకుంటారు.  

🌹 మహారాష్ట్రలోని నాసిక్ నుండి 60 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్నది.