28, మే 2026, గురువారం

Mantra - 53

 Mantra - 53 ARUNAM 7 anuvaakam


అరుణ ప్రశ్నలో ఈ చిన్న మంత్రం అత్యంత కీలకమైనది. నిన్నటి మంత్రంలో పేర్కొన్న ఏడుగురు సూర్యుల తర్వాత ఎనిమిదవ సూర్యుడైన కశ్యపుని గురించి ఇది వివరిస్తుంది. బాహ్యంగా ఇది పౌరాణిక రహస్యంగా అనిపించినా, వేదాంతపరంగా ఇది మన ఉనికికి మూలమైన సత్యాన్ని బోధిస్తుంది. ఇది సృష్టికర్త మరియు బ్రహ్మాండ కేంద్రం మధ్య ఉన్న సంబంధాన్ని తెలుపుతుంది.


“కశ్యపోsష్టమః | 

స మహామేరుం న జహాతి | 

తస్యైషా భవతి॥”


‘కశ్యపోఽష్టమః’ - ఎనిమిదవ సూర్యుని పేరు 'కశ్యపుడు'. మిగిలిన ఏడుగురు సూర్యులు లోకాన్ని ప్రకాశింపజేయడానికి ఉదయిస్తూ, అస్తమిస్తూ (స్థూల దృష్టిలో) ఉంటారు. కానీ ఈ ఎనిమిదవ సూర్యుడు ప్రత్యక్షంగా మనకు కనిపించడు.


‘స మహామేరుం న జహాతి’ - ఆయన మహామేరు పర్వతాన్ని వదిలిపెట్టి ఎక్కడికీ వెళ్లడు. అంటే, బ్రహ్మాండానికి కేంద్రబిందువు (Axis Mundi) అయిన మేరు పర్వతంపైనే ఆయన ఎల్లప్పుడూ కొలువై ఉంటాడు. ఆయన వెలుగు వల్లే మిగిలిన ఏడుగురు సూర్యులు ప్రకాశిస్తారు.


‘తస్యైషా భవతి’ - అట్టి కశ్యపుని గురించి వర్ణించే మంత్రం ఇది అని అర్థం.


ఈ మంత్రం సాక్షి చైతన్యాన్ని లేదా కూటస్థ బ్రహ్మమును సూచిస్తుంది.


‘కశ్యపోఽష్టమః’ - మనం బయట వెతికే వెలుగు లన్నింటికీ మూలమైన ఒక స్థిరమైన వెలుగు మన లోపలే ఉంది. బాహ్య సూర్యులు మారుతున్న కాలానికి చిహ్నమైతే, కశ్యపుడు మార్పు లేని శాశ్వత సత్యానికి చిహ్నం.

‘కశ్యపః’ - 'కశ్యప' అనే పదాన్ని అక్షరాలు మార్చి చూస్తే 'పశ్యక' అవుతుంది. ‘పశ్యకః' అంటే ద్రష్ట - చూసేవాడు, The Seer. అంటే మన లోపల ఉండి అన్నింటినీ గమనించే సాక్షి చైతన్యమే కశ్యపుడు.

‘అష్టమః’ - మన దేహంలోని ఏడు ఇంద్రియ శక్తులకు (రెండు కళ్లు, రెండు చెవులు, రెండు నాసికా రంధ్రాలు, నోరు) అతీతంగా ఉండి, వాటన్నింటినీ వెలిగించే ఎనిమిదవ తత్త్వం ఆత్మ.


‘స మహామేరుం న జహాతి’:

‘సః’ - ఆ పరమాత్మ, 'మహామేరు' అంటే ఇక్కడ మన వెన్నెముక (Spinal Column/Merudanda) లేదా మన 'హృదయ ఆకాశం'. ఆత్మ ఎప్పుడూ తన స్వస్థానాన్ని (తన ఉనికిని) వదిలిపెట్టదు. బుద్ధి మారవచ్చు, మనస్సు మారవచ్చు, కానీ ఆత్మ చైతన్యం ఎప్పుడూ స్థిరంగా, నిర్వికారంగా ఉంటుంది. ఇతర సూర్యులు (బాహ్య వృత్తులు) ఉదయించి అస్తమిస్తాయి, కానీ కశ్యపుడు (ఆత్మ) ఎప్పుడూ ప్రకాశిస్తూనే ఉంటుంది. ముండకోపనిషత్ - ‘ద్వా సుపర్ణా సయుజా సఖాయా’ (3.1.1) మంత్రములో చెప్పినట్లు దేహమనే వృక్షం (మేరువు) పై రెండు పక్షులు (జీవాత్మ, పరమాత్మ) ఉంటాయి. అందులో పరమాత్మ ఏమీ తినకుండా కేవలం సాక్షిగా (పశ్యక/కశ్యప) చూస్తూ ఉంటుంది. ఆ పక్షి ఆ చెట్టును ఎన్నడూ విడిచిపెట్టదు.


‘తస్యైషా భవతి’ - ఎవరైతే ఆత్మ చైతన్యంలో నిలిచి ఉంటారో, వారికి ఈ జగత్తు యొక్క తత్త్వం బోధపడుతుంది. 'తస్యైషా' అంటే ఆత్మజ్ఞానికి మాత్రమే ఈ విశ్వ రహస్యం (ఇది అంతా బ్రహ్మమేనన్న సత్యం) ప్రత్యక్షమవుతుంది. ఇది ఒక జ్ఞాని యొక్క 'బ్రహ్మ సాక్షాత్కార' స్థితిని తెలియజేస్తుంది.


బాహ్య ప్రపంచంలో సూర్యుడు ఎలాగైతే సమస్తాన్ని ప్రకాశింపజేస్తాడో, అలాగే మీ లోపల ఉన్న కశ్యపుడు (సాక్షి చైతన్యం) మీ బుద్ధిని, ప్రాణాన్ని, ఇంద్రియాలను ప్రకాశింపజేస్తున్నాడు. ఆయన మీ దేహమనే మహామేరుని విడిచి ఎక్కడో లేడు, మీలోనే ఉన్నాడు. “అసావాऽదిత్యో బ్రహ్మ” - ఆ సూర్యుడే బ్రహ్మ, “సోఽహమస్మి” - ఆ బ్రహ్మ ఎవరో కాదు, నేనే , అని తెలుసుకోవడమే నిజమైన అద్వైత సాక్షాత్కారం. 


అరుణ ప్రశ్నలో ఈ భాగం చదువుతున్నప్పుడు మనస్సును అంతర్ముఖం చేసి, మనలోని ఆ స్థిరమైన చైతన్యాన్ని దర్శించడానికి ప్రయత్నించడం ఉత్తమమైన ఉపాసన.

కామెంట్‌లు లేవు: