16, జూన్ 2026, మంగళవారం

వివేకచూడామణి

 *వివేకచూడామణి*


 *శ్రీఆదిశంకర విరచితము*


*82. మోక్షస్య కాంక్షా యది వై తవాస్తి*

*త్యజాతిదూరాద్విషయాన్ విషం యథా*

*పీయూషవత్తోషదయాక్షమార్జవ*

*ప్రశాంతి దాంతీర్భజ నిత్యమాదరాత్*


*పదవిభజన :*

*మోక్షస్య కాంక్షా - యది - వై - తవ + అస్తి - త్యజ + అతిదూరాత్ + విషయాన్ -* *విషం - యథా -*

*పీయూషవత్ + తోష - దయా - క్షమా + ఆర్జవ - ప్రశాంతి - దాంతీః + భజ - నిత్యమ్ + ఆదరాత్*


*భావము :*

*శిష్యా ! సర్వ అనర్ధాలనూ తొలగించుకొని, నిత్య సుఖదాయకమైన మోక్షాన్ని నీవు నిజంగా పొందాలనుకుంటే, విషయభోగాలను విషం లాగా విసర్జించు. అమృతసమానమైన తోషం, దయ, క్షమ, ఆర్జవం, ప్రశాంతి అనే గుణాలను పెంపొందించుకో !*


*వివరణ :*

*దోషం : దుఃఖాలను ఖాతరు చేయకుండా, ఎల్లప్పుడూ సంతోషంగా వుండడం*

*దయ : సకల భూతాల హితవును నిర్హేతుకంగా ఎల్లవేళలా కోరడం*

*క్షమ : సర్వకాల సర్వావస్థలలో ఓరిమి కలిగి వుండడం*

*ఆర్జవం : ఋజువర్తనం. కపటం ఏమాత్రమూ లేని సత్ప్రవర్తన*

*ప్రశాంతి : కామ, క్రోధ, లోభ, మోహ, మద, మాత్సర్యాల ఉపశమనం వలన లభించే చిత్తశాంతి*


*శబ్దాది విషయాలను హాలాహలం వలె అతి దూరంగా విడిచిపెట్టమని చెబుతున్నారు :*

*అకుర్వన్నపి విధ్యుక్తం నిషిద్ధం పరివర్జయేత్*

*నిషిద్ధ పరిహారేణ విహితే లభతే మతిమ్*

               - *సూతసంహిత*

*విధింపబడిన కర్మను చేయకపోయినా, నిషిద్ధ కర్మను మాత్రం వర్జించాలి. నిషిద్ధమైనదానిని పరిహరించటం వలన, విహితకర్మ యందు బుద్ధి కలుగుతుంది.*

🙏🙏🙏

కామెంట్‌లు లేవు: