క్షాంతితుల్యం తపో నాస్తి సంతోషాన్న పరం సుఖమ్
నాస్తి తృష్ణాసమో వ్యాధిర్న చ ధర్మో దయాపరః
ఓరిమి వంటి తపస్సు లేదు. సంతోషాన్ని మించిన సుఖం లేదు. దురాశవంటి వ్యాధి లేదు. దయను మించిన ధర్మం లేదు.
శుభోదయము !
ప్రపంచ కవులకు స్వగతం. మీ కవితలను ఇక్కడ పబ్లిష్ చేయవచ్చు. మీరు ముందుగా follow by Email బాక్సులో మీ మెయిల్ అడ్రసుని నింపి submit చేయండి. తరువాత followers ని click చేసి follower అవ్వండి. తరువాత మీ రచనను కొత్త కవులు పేజీలో అక్కడ సూచించిన విధంగా పంపండి. .
క్షాంతితుల్యం తపో నాస్తి సంతోషాన్న పరం సుఖమ్
నాస్తి తృష్ణాసమో వ్యాధిర్న చ ధర్మో దయాపరః
ఓరిమి వంటి తపస్సు లేదు. సంతోషాన్ని మించిన సుఖం లేదు. దురాశవంటి వ్యాధి లేదు. దయను మించిన ధర్మం లేదు.
శుభోదయము !
ద్రౌపది జన్మవృత్తాంతం
భీముడు బకాసురుని చంపిన తరువాత, పాండవులు కుంతీదేవి ఏకచక్రపురంలో కొంత కాలం నివసించారు.
ఒకరోజు ఒక బ్రాహ్మణుడు వారి ఇంటికి వచ్చాడు. ధర్మరాజు ఆ బ్రాహ్మణుడికి అతిథి సత్కారాలు చేసాడు.
“బ్రాహ్మణోత్తమా, తమరు ఏ ఏ దేశాలు తిరిగారు? అక్కడ విశేషాలు ఏమిటి? అని అడిగాడు. దానికి ఆ బ్రాహ్మణుడు ఇలా చెప్పసాగాడు.
“నేను ఎన్నో దేశాలు చూసాను, కాని ద్రుపదరాజు పాలించే పాంచాల దేశాన్ని మించిన దేశం లేదు. ద్రుపద మహారాజుకు అగ్ని గుండం నుండి ఉద్భవించిన కుమార్తె ఉన్నది. ఆమె పేరు ద్రౌపది. ఆమెకు వివాహం చేయ సంకల్పించాడు ద్రుపదుడు.”
అది విని ధర్మరాజు ఆశ్చర్యపడి “బ్రాహ్మణోత్తమా! ఆమె ఎందుకు మానవులకు జన్మించలేదు? ఆమెను ద్రుపదుడు ఏ విధంగా పొందాడు? సవిస్తరంగా చెప్పండి” అని అడిగాడు.
ఆ బ్రాహ్మణుడు ఈ విధంగా చెప్పసాగాడు. “ద్రోణుడు, ద్రుపదుడు మంచి స్నేహితులు. వారిరువురు ఒకే గురువు గారి దగ్గర వేదాలు చదువుకున్నారు. అగ్నివేశుని వద్ద ధనుర్విద్యను నేర్చుకున్నారు. తరువాత వారికి విరోధం వచ్చింది. ద్రోణుడు హస్తినాపురం వెళ్ళాడు. అక్కడ కురు కుమారులకు అస్త్ర విద్య నేర్పించాడు.
గురుదక్షిణగా ద్రుపదుని బంధించి తెమ్మని కోరాడు. ఆ విధంగానే అర్జునుడు ద్రుపదుని బంధించి తెచ్చి గురువుగారి కాళ్ల ముందు పడవేసాడు. ద్రోణుడు ద్రుపదుని హేళన చేసి విడిచి పెట్టాడు.
ఆ అవమానాన్ని భరించలేకపోయాడు ద్రుపదుడు. ఎలాగైనా ద్రోణుని చంపే కొడుకును, అర్జునుని వివాహమాడే కూతురిని పొందాలని నిశ్చయించుకున్నాడు.
యాజుడు అనే బ్రాహ్మణోత్తముని, యాజ్ఞీకూడిగా చేసుకొని యజ్ఞం మొదలుపెట్టాడు. ద్రుపదుని, ఆయన భార్య కోకిలాదేవిని కూర్చోపెట్టి యాజుడు వారి చేత యజ్ఞం చేయించాడు.
అప్పుడు యజ్ఞ కుండం లోనుండి భయంకరమైన శరీరం కలవాడు, పెద్ద ధనుస్సు కలవాడు ఐన ఒక మహాపురుషుడు ఉద్భవించాడు. తరువాత ఒక అద్బుత సౌందర్య రాశి బయటకు వచ్చింది.
అప్పుడు ఆకాశవాణి వారికి ధృష్టద్యుమ్నుడు, కృష్ణ(నల్లని శరీరము కలది) అని నామకరణం చేసింది.
ఇప్పుడు ఆ కన్యకు వివాహ వయసు వచ్చింది. ద్రుపదుడు ఆమెకు వివాహం చేయ నిశ్చయించాడు. కాని ద్రుపదుడు తన కుమార్తెను అర్జునుడికి ఇచ్చి వివాహం చేయ సంకల్పించాడు. అర్జునుడు, తన సోదరులతో సహా లక్క ఇంటిలో మృతిచెందాడని తెలిసి చాలా దుఃఖించాడు.
కాని ద్రుపదుని పురోహితుడు మాత్రం “పాండవులకు అన్నీ శుభ శకునములు గోచరించు చున్నవి. వారు తప్పక బతికే ఉన్నారు” అని చెప్పాడు.
దానికి ఒక ఉపాయం ఆలోచించాడు ద్రుపదుడు. ఒక బలిష్టమైన ధనుస్సును తయారు చేయించాడు. ఒక మత్స్య యంత్రాన్ని నిర్మించాడు. ఆ బలిష్టమైన ధనుస్సును ఎక్కుబెట్టి ఆ మత్స్యయంత్రమును కొట్టిన వారికి తన కుమార్తెను ఇచ్చి వివాహం చేస్తానని స్వయంవరం ప్రకటించాడు. అందుకని రాజులంతా వెళుతున్నారు” అని ఆ బ్రాహ్మణుడు ధర్మరాజుకు చెప్పాడు.
ఇది అంతా విని కుంతీదేవి ధర్మరాజుతో “ధర్మజా, మనం చాలా కాలంగా ఈ బ్రాహ్మణుని ఇంటిలో ఉంటున్నాము. ఇతరుల ఇండ్లలో ఎక్కువ కలం ఉండటం ఉచితం కాదు. అందువలన మనం కూడా పాంచాల దేశం పోదాము” అని చెప్పింది.
దానికి ధర్మజుడు సరే అన్నాడు. అందరూ పాంచాల దేశం ప్రయాణం అయ్యారు. వారు పాంచాల దేశం వెళుతూ మార్గ మధ్యంలో వ్యాస మహాముని ఆశ్రమం దర్శించారు. వ్యాస మహాముని వారిని ఆశీర్వదించి “మీరు పాంచాలపురానికి వెళ్ళండి. మీకు మేలు జరుగుతుంది” అని చెప్పాడు. వ్యాస మహాముని ఆశీర్వాదం తీసుకొని వారు పాంచాలపురానికి ప్రయాణం అయ్యారు.
"మౌనం మనస్సును శుద్ధి చేస్తుంది.
ధ్యానం బుద్ధిని శుద్ధి చేస్తుంది.
దానం సంపాదనను శుద్ధి చేస్తుంది.
క్షమాపణ సంబంధాలను శుద్ధి చేస్తుంది."
-------------------
🌹 *నేటీ మంచి మాట* 🌼
---------------------------
"కఠినమైన మాట చిన్నదైనా మనసును గాయపరుస్తుంది.
ఓ చిన్న అబద్ధం అనుబంధాలను తెంచుతుంది.*
🌻🌻🌻🌻🌻🌻🌻🌻🌻🌻🌻
..
రాత్రి గడిచింది .అందరికన్న ముందుగా రాముడు నిద్దుర లేచాడు.ప్రక్కకు తిరిగి చూస్తే తమ్ముడు ఇంకా నిద్దురపోతూనే కనిపించాడు.
సోదరుడిని మెల్లగా తట్టి నిద్రలేపాడు .లక్ష్మణా ! వనంలో సంచరించే ప్రాణుల ధ్వనులు ఎంత మధురంగా ఉన్నాయో విను.ఇది మరల మనము బయలుదేరే సమయం త్వరగా ప్రయాణం సాగించాలి.
.
అన్నగారిచేత మేలుకొలుపబడ్డవాడయిన లక్ష్మణుడు నిద్రను,బద్ధకాన్ని వదిలించుకొని లేచి యమునలో స్నానంచేసి ప్రయాణ సన్నద్ధుడైనాడు.
.
భరద్వాజ మహర్షి చెప్పిన మార్గాన్ని అనుసరిస్తూ చిత్రకూటం వైపు సాగిపోయారు.
.
రామచంద్రుడు మార్గంలో సీతమ్మకు వనశోభను చూపిస్తూ.... సీతా !చూశావా ఈ కింశుకవృక్షాలు! వాటిపూలను అవే మాలలు గ్రుచ్చి వేసుకొన్నట్లుగా ఉంది.ఎర్రటిపూలతో మంటపెట్టినట్లుగా ఉంది.
.
శిశిరం వెళ్లిపోయింది. అందుకే అడవంతా విరగబూసింది .సీతా ఇటు చూడు ఈ భల్లాత(జీడి) వృక్షము పూలు పండ్లతో భారం మోయలేక వంగిపోయి ఉంది.ఇవి అందించే మధురఫలాలను తినడానికి నరులెవ్వరూ ఇచటలేరు కదా!
.
లక్ష్మణా ! అదుగో చూశావా ప్రతిచెట్టుమీదా తేనెపట్టు ఉంది.ప్రతి తేనేపట్టు ఎంతో పెద్దగా ఉండి నేలను తాకుతున్నట్లుగా ఉన్నాయి.
.
ఎక్కడ చూసినా పూలే ! నేల అంతా పరుచుకొని రహదారిని కప్పివేసి సున్నితమైన సీతమ్మపాదాలకు రక్షణగా ఉన్నాయవి..
.
వానకోయిలకూస్తుంటే దానికి సమాధానంగా నెమలి క్రేంకారం మనోహరంగా శ్రవణానందకరంగా ఉన్నది.వనమంతా పక్షుల కూజితాలతో సందడిసందడిగా ఆహ్లదకరంగా ఉంది.
.
ఎదురుగా ఎత్తైన శిఖరాలతో చిత్రకూటం కనపడుతున్నది .దానిమీద గుంపులుగుంపులుగా ఏనుగులు సంచరిస్తున్నాయి.
.
లక్ష్మణా మనోహరమైన ఈ గిరిశిఖరాలమీద ఉండాలనే ఉత్సాహం ఊరిస్తున్నదయ్యా! అందాలుచిందించే ఈ చోటు చోడు కంటికి బహుపసందయిన విందుగావిస్తున్నది.
ఈ తరులు,ఈ గిరులు ఎంత రమణీయంగా ఉందో ఈ ప్రదేశం .
ఇక్కడే మనం నివాసం ఏర్పరచుకొని సుఖంగా జీవించవచ్చు.
.
ఆ ప్రదేశంలో ఎందరో మునులు స్థిరనివాసం ఏర్పరచుకొని తాపసవృత్తిలో జీవిస్తున్నారు.వారందరినీ చూశారు వారు.
.
ముందుగా వాల్మీకి మహర్షి ఆశ్రమం చేరుకొని ఆ మహానుభావుడికి నమస్కరించి వినయంగా నిలుచున్నారు మువ్వురు.వారి ఆగమనానికి మహర్షి ఆనందించి వారిని తగురీతిగా సత్కరించి కూర్చోమని ఉచితాసనాలిచ్చినాడు.
.
రాముడు తమను తాము మహర్షికి పరిచయం చేసుకొని తమ రాకకు గల కారణాన్ని మహర్షికి తెలిపి,లక్ష్మణుని వైపు తిరిగి లక్ష్మణా మనం ఇక్కడ నివసించటానికి యోగ్యమైన ఒక గృహాన్ని నిర్మించవలె అందుకు కావలసిన సామాగ్రిని సేకరించమని కోరాడు.
.
వూటుకూరు జానకిరామారావు
శ్రీ.చిల్లర కృష్ణమూర్తి గారు వ్రాసిన
#శివామృతలహరి శతకంలోని ఒక పద్యం;
శా||
చూడంజూడ విచిత్రమాత్మ కనిపించున్ దేహిదేహంబటుల్
మోడంబందున నీటిచందమున నా లోకింప శబ్దార్థపున్
గాడిన్; గూడున పక్కికైవడి; నిరాకారండునౌ బ్రహ్మమున్
క్రీడించున్ భువి నామరూపగుణియై శ్రీ సిద్ధలింగేశ్వరా!
భావం;
పరికించి చూస్తే మేఘంలో ఏవిధంగా నైతే కంటికి కనపడకుండా నీరు ఉంటుందో, అదే విధంగా, ప్రతి జీవి దేహంలో ఆశ్చర్యకరంగా ఆత్మ స్వరూపం గోచరమవుతుంది.
మరింతగా లోతుగా అర్థం చేసుకుని గమనిస్తే గూటిలో దాగిఉన్న పక్షిలాగా, నిరాకారమైన బ్రహ్మము నామ, రూప గుణాలున్న జీవుడిగా పిలువబడే ప్రతి ప్రాణిలోనూ విహరిస్తూ ఉంటుంది కదా స్వామి! శ్రీ సిద్ధ లింగేశ్వరా!
రచన
గోపాలుని మధుసూదన రావు
చతురంబగు నిగమంబుల
చతురత మీరంగ జూచు సరసిజ జన్మున్
చతురానను దర్శించగ
యతులిత మగు భక్తితోడ నరిగెను పిదపన్ 25
భృగువంతట ముందుకు జని
నగుమోమున నుండినట్టి నలువను గనియున్
నిగమాధిప ! వందనమని
నగణితమగు భక్తితోడ నంజలి జేసెన్ 26
నలువను గాంచియు భృగుముని
పలువిధ ప్రార్థనలు జేసి ప్రాంజలి నుండన్
తలపున వాణిని గాంచుచు
పలుకక తానుండె బ్రహ్మ బహు శాంతమునన్ 27
చదువుల వేలుపు శారద
యెదురుగ గూర్చుండి యుండి వీణియ మీటన్
ముదమున నలువదనములతొ
సదమలముగ గాంచుచుండె శాంతముతోడన్ 28
వచ్చిన తనదెస జూడక
మచ్చికతో మాటలాడి మన్నించకనూ
కచ్చతొ నుండిన బ్రహ్మతొ
రెచ్చిన కోపంబుతోడ ఋషి యిటులనియెన్ 29
“నిగమంబుల కధిపతివని
జగముల సృజియించుచున్న జనకుడ వనుచున్
నగణితముగ నిను గొల్వగ ,
మొగమొకటియు ద్రిప్పకుంట ముదమే నీకున్ 30
నిగమంబుల కర్తవనుచు
నగణితమగు భక్తి తోడ నర్చన సేయన్
మొగమైన జూపనందుకు
జగమున గుడి యర్చనములు జరుగవు నీకున్ “. 31
జటధారి యివ్విధంబున
పటుతర కోపంబుతోడ భవు బ్రహ్మలకున్
కటువగు శాపము లిచ్చియు
నటనుండియు కదలిపోయె హరిపదమునకున్ 32
పరమేశుడు పరమేష్టియు
నరమర లేకుండ తన్ను నవమానించన్
నరుణిమ చెందిన కనులతొ
హరిచెంత కరిగె భృగుముని యాగ్రహమొప్పన్ 33
భృగుమహర్షి విష్ణు వక్షస్థలమును తన్నుట
మునియంతట ముందుకుజని
కనియును వైకుంఠమనెడి కైవల్యపురిన్
కనె నచ్చట శ్రీకాంతుని
కనులారగ లక్ష్మితోడ కాంక్షలు దీరన్
తెలుగు రాష్ట్రాల్లో ఎక్కడ విన్నా , ఒక పాట హోరెత్తుతోంది . అదే *సామజవరగమన* చాలా మందికి ఈ పాట నోటికి కంఠస్తా వచ్చి ఉంటుంది , అలానే ఈ పాట చాలా మందికి బాగానే అర్థమయ్యి ఉంటుంది ... కానీ చాలా మందికి " సామజవరగమన " అంటే ఏంటో తెలీదు..
*సామజవరగమన ' అనే పదం త్యాగరాజ స్వామి కీర్తనలోనిది* ... ' సామజ ' అనగా " ఏనుగు " అని ..' వరగమనా ' అనగా " చక్కని నడక " అని అర్థం ... అలానే సామవేదం అనగా సంగీతం! .. మన భారతీయ సంగీతానికి మూలం సామవేదం! " సామజవరగమన " అంటే ఏనుగు లా గంభీరంగా , హుందాగా , ఠీవిగా నడిచేవారు అని అర్థం ..
*మరి అసలైన " సామజవరగమన " ఎవరు ??*...
అసలైన " సామజవరగమన .." శ్రీరాముడు మరియు శ్రీకృష్ణుడు ..". వాల్మీకి తన రామాయణం లో 'అరణ్యవాసం'లో ఒకచోట రాముడిని "గజవిక్రాంతగమను"డంటారు ... అంటే ఏనుగులా హుందాగా నడిచే వాడు అని ... ఇదే అర్థం వచ్చేలా త్యాగరాజు తన కీర్తనలో ' సామజవరగమన ' అంటూ శ్రీరాముణ్ణి స్తుతించారు ..
చాలా మంది " సామజవరగమన " అంటూ పాడేస్తున్నారు .... కానీ వారికి అసలు ఇది దేవుని కీర్తన అని కూడా తెలీదు .. దాని అర్థం ఏంటో తెలీదు ... వారికి చెప్పేందుకైనా " సామజవరగమన " కీర్తన , దాని అర్థం ఒకసారి తెలుసుకుందాం ..
🛑 *సామజవరగమనా ! సాధుహృత్సారసాబ్జపాల ! కాలాతీతవిఖ్యాత ! ॥ సామజ॥*
*సామనిగమజసుధామయ గానవిచక్షణ గుణశీల ! దయాలవాల ! మాంపాలయ ! ॥*
*వేదశిరోమాతృజ సప్తస్వర నాదాచలదీపా।*
*స్వీకృత యాదవకులమురళీ !*
*గానవినోదన మోహనకర త్యాగరాజ వందనీయ ॥*
ఈ కీర్తన త్యాగ రాయ కీర్తనలన్నిటిలో ప్రసిద్ధి పొందినది .. ఈ కీర్తన లో ని ప్రతి పదం శ్రీ కృష్ణుడిని వర్ణిస్తూ ఉంటుంది ... కీర్తన అర్థం ... ఏనుగు నడకవంటి గంభీరమైన నడక తో , మునులు మానవుల హృదయాలను ఏలుతున్న ఓ శ్రీ హరీ! నువ్వు కాలం తో సంబంధం లేకుండా అందరి చే కొనియాడ బడతావు .. సామవేదం పుట్టుక నీవల్లే జరిగింది .. సంగీతాన్ని రక్షించేవాడివి నీవే , గుణమునకు , దయకు ఉదాహరణ నీవే .. నన్ను కూడా నీవే నడిపించాలి!....
సామవేదమునుండి పుట్టిన సప్తస్వరముల వల్ల , ప్రకాశిస్తూ .. గోవులని రక్షిస్తూ .. మురళి గానంతో అందరిని ఆనంద పరుస్తూ ..ఈ త్యాగరాజ వందనములను అందుకో! ..
ఇదీ సామజవరగమన కు సంబంధించిన అసలు భావం!
🙏🙏🙏🙏🙏
శా. దేవీ! *కుండలినీ!* కృపామృతఝరీ దేదీప్యమానోజ్వలా!
యావచ్ఛక్తికి మూలమైనదగు మూలాధారసంశోభితా!
నీవే ప్రాణము, ప్రీతిఁ గొల్చిన మదిన్ నిన్నే సదాసక్తితో
జీవబ్రహ్మ సమైక్యమబ్బును కదా! శ్రీరాజరాజేశ్వరీ!🙏
అమ్మ పాదములకు ప్రణమిల్లుచు🙏
చింతా రామకృష్ణారావు.
మ.
శుకముల్ కింశుక పుష్పముల్ గని ఫలస్తోమం బటంచున్ సము
త్సుకతన్ జేరగ బోవ నచ్చట మహాదుఃఖంబుసిద్ధించు గ
ర్మకళాభాషకెల్ల బ్రాపులగు శాస్త్రంబుల్ విలోకించు వా
రికి నిత్యత్వమనీష దూరమగునో శ్రీకాళహస్తీశ్వరా!
ఓం శూలాద్యాయుధ సంపన్నాయై నమః.🙏(శ్రీ లలితా సహస్ర నామములలో 506వ నామము)
కం. మాయికులఁ ద్రుంచ శూలా
ద్యాయుధములు తాల్చినట్టి తల్లివి, మాలో
మాయను బాపుము శూలా
ద్యాయుధ సంపన్న! నిన్ను ధ్యానింతు మదిన్.🙏
అమ్మ పాదపద్మములకంజలి ఘటిస్తూ🙏
చింతా రామకృష్ణారావు.