💐💐💐💐💐💐
*పరమాచార్యుల వైరాగ్యం — ప్రశంస కూడా బంధనంగా మారకూడదు*
💐💐💐💐💐💐
కాంచీ పరమాచార్యుల జీవితంలో భక్తుల మధ్య చెప్పబడే ఒక చిన్న సంఘటనలో చాలా గొప్ప ఉపదేశం దాగి ఉంది. ఈ సంఘటనకు సంబంధించిన ఖచ్చితమైన ముద్రిత గ్రంథ-స్థానం నాకు ఇప్పుడు లభించలేదు. కాబట్టి దీనిని “పరమాచార్యుల గురించి ప్రచారంలో ఉన్న స్మృతి/సంఘటన”గా మాత్రమే తీసుకోవాలి. అయితే ఈ సంఘటనలోని తాత్పర్యం — రుచిపై ఆసక్తి లేకపోవడం, సన్యాసి తన చిన్న అభిరుచితో కూడా ఇతరులకు ఇబ్బంది కలిగించకూడదని జాగ్రత్తపడడం, శ్రేష్ఠుల ప్రవర్తనను జనులు అనుసరిస్తారు అనే విషయం — శాస్త్రోక్తంగా బలంగా నిలుస్తుంది. కాంచీ మఠం వెబ్సైటులోని *Acharya’s Call* లో కూడా సన్యాసి భిక్షపై ఆధారపడి జీవించాలి, ఆహారం చిత్తశుద్ధికి సహాయపడాలి అనే బోధన కనిపిస్తుంది.
ఒకసారి మఠంలో పరమాచార్యులకు భిక్షలో ఒక కూర వడ్డించారు. ఆ రోజు ఆ కూర చాలా సాదాసీదాగా, శుచిగా, రుచిగా వండబడింది. పరమాచార్యులు దానిని చూసి, *“ఇది బాగా ఉంది”* అని ఒక మాట అన్నారు. అది భోగాభిలాషతో చెప్పిన మాట కాదు; వంట చేసినవారికి ఒక చిన్న ప్రోత్సాహం, ఆహారం శుచిగా తయారైనందుకు ఒక సంతృప్తి మాత్రమే.
కాని మహానుభావుల మాటను భక్తులు ఎంత గౌరవంగా తీసుకుంటారో తెలిసిందే. *“పరమాచార్యులకు ఈ కూర ఇష్టం”* అని వార్త వ్యాపించింది. ఆ మాట విన్న భక్తులు ఎవరెవరో తమ తమ శక్తి కొద్దీ ఆ కూరకు కావలసిన కూరగాయలను మఠానికి తెచ్చి సమర్పించడం మొదలుపెట్టారు. ఒక్కొక్కరు కొంచెం తెచ్చినా, భక్తుల సంఖ్య ఎక్కువ. కొద్ది రోజుల్లోనే ఆ కూరగాయలు మఠంలో గుట్టలుగా పేరుకుపోయాయి.
ఆ తరువాత మఠ వంటశాలలో రోజూ అదే కూర వండబడసాగింది. పరమాచార్యులు గమనించారు. ఒక రోజు మృదువుగా వంటవారిని అడిగారు — *“ఎందుకు ప్రతిరోజూ ఇదే కూర చేస్తున్నారు? మఠంలో ఇతరులకు కూడా ఇది ఇబ్బంది కాదా?”* అప్పుడు వంటవారు వినయంగా చెప్పారు — *“స్వామీ! ఒక రోజు మీరు ఆ కూర బాగుందని అన్నారట. అప్పటి నుండి భక్తులు అదే కూరగాయను చాలా ఎక్కువగా తెచ్చి సమర్పిస్తున్నారు. అవి వృథా కాకూడదని మేము రోజూ ఇదే వండుతున్నాము.”*
ఆ మాట విన్న పరమాచార్యులు వెంటనే విషయం గ్రహించారు. *“నా ఒక చిన్న మాట భక్తులకు సంకేతమైపోయింది. నా రుచి కోసం వారు ఇంత సమర్పణ చేయడం మొదలుపెట్టారు. ఇది సన్యాసికి తగినది కాదు; నా అభిరుచి వల్ల మఠనిర్వహణకు భారమూ, భక్తులకు అనవసర వ్యయమూ కలగకూడదు”* అని భావించారు. ఆ రోజు నుండి ఆ కూరను తాను తీసుకోవడం మానేశారని చెబుతారు.
ఇది కేవలం ఒక ఆహార నియమం కాదు; ఇది సన్యాసధర్మంలోని *అసంగత్వం*. మహానుభావులు తమ ఇష్టాలను కూడా చాలా జాగ్రత్తగా దాచుకుంటారు. ఎందుకంటే వారి చిన్న మాట కూడా అనేకమందికి ఆజ్ఞలా మారుతుంది. అందుకే భగవద్గీతలో భగవాన్ ఇలా చెప్పారు — శ్రేష్ఠుడు ఏమి చేస్తాడో, ప్రజలు దానినే అనుసరిస్తారు.
*यद्यदाचरति श्रेष्ठस्तत्तदेवेतरो जनः ।*
*स यत्प्रमाणं कुरुते लोकस्तदनुवर्तते ॥*
*యద్యదాచరతి శ్రేష్ఠస్తత్తదేవేతరో జనః ।*
*స యత్ప్రమాణం కురుతే లోకస్తదనువర్తతే ॥*
— భగవద్గీత 3.21
అందువల్ల పరమాచార్యుల జాగ్రత్త ఏమిటంటే — *“నా అభిరుచి ఒక నియమంగా మారకూడదు; నా ప్రశంస భక్తులపై భారంగా మారకూడదు.”* ఇదే నిజమైన గురు-హృదయం. గురువు తన కోసం భక్తుల నుండి పొందడంలో ఆనందించడు; భక్తులకు భారము తగ్గించడంలో ఆనందిస్తాడు.
ఈశావాస్యోపనిషత్తు మొదటి మంత్రం ఇదే ధర్మాన్ని మరింత లోతుగా చెబుతుంది. జగత్తంతా ఈశ్వరసంబంధమైనది; కావున త్యాగబుద్ధితో అనుభవించాలి, ఇతరుల ధనంపై ఆశ పెట్టకూడదు.
*ईशावास्यमिदं सर्वं यत्किञ्च जगत्यां जगत् ।*
*तेन त्यक्तेन भुञ्जीथा मा गृधः कस्यस्विद्धनम् ॥*
*ఈశావాస్యమిదం సర్వం యత్కిఞ్చ జగత్యాం జగత్ ।*
*తేన త్యక్తేన భుఞ్జీథా మా గృధః కస్యస్విద్ధనమ్ ॥*
— ఈశావాస్యోపనిషత్ 1
*“తేన త్యక్తేన భుఞ్జీథాః”* — త్యాగంతోనే అనుభవించాలి. పరమాచార్యుల ఆచరణలో ఇదే కనిపిస్తుంది. భోజనం కూడా అనుభవించేవస్తువు కాదు; శరీరధారణకు కావలసినంత మాత్రమే. భాగవతం కూడా ఇదే సూత్రాన్ని స్పష్టంగా చెబుతుంది — కామం ఇంద్రియసుఖం కోసం కాదు; జీవనధారణకు మాత్రమే.
*कामस्य नेन्द्रियप्रीतिर्लाभो जीवेत यावता ।*
*जीवस्य तत्त्वजिज्ञासा नार्थो यश्चेह कर्मभिः ॥*
*కామస్య నేంద్రియప్రీతిర్లాభో జీవేత యావతా ।*
*జీవస్య తత్త్వజిజ్ఞాసా నార్థో యశ్చేహ కర్మభిః ॥*
— శ్రీమద్భాగవతం 1.2.10
ఆహార విషయములో తైత్తిరీయోపనిషత్తు ఒక వైపు *“అన్నాన్ని నిందించకూడదు”* అని చెబుతుంది; ఇంకొక వైపు అన్నాన్ని ధర్మబుద్ధితో చూడమని నేర్పుతుంది. అంటే ఆహారం పవిత్రమైనది; కానీ రుచి-ఆసక్తి బంధనంగా మారకూడదు.
*अन्नं न निन्द्यात् । तद्व्रतम् ।*
*प्राणो वा अन्नम् । शरीरमन्नादम् ।*
*प्राणे शरीरं प्रतिष्ठितम् । शरीरे प्राणः प्रतिष्ठितः ।*
*అన్నం న నింద్యాత్ । తద్వ్రతమ్ ।*
*ప్రాణో వా అన్నమ్ । శరీరమన్నాదమ్ ।*
*ప్రాణే శరీరం ప్రతిష్ఠితమ్ । శరీరే ప్రాణః ప్రతిష్ఠితః ।*
— తైత్తిరీయోపనిషత్, భృగువల్లి 3.7
అదే ఉపనిషత్తు మరోచోట అన్నదాన ప్రాముఖ్యాన్ని చెబుతుంది.
*अन्नं बहु कुर्वीत । तद्व्रतम् ।
*అన్నం బహు కుర్వీత । తద్వ్రతమ్ ।*
— తైత్తిరీయోపనిషత్, భృగువల్లి 3.9
ఇక్కడ ఒక ముఖ్యమైన సమన్వయం ఉంది. అన్నాన్ని ఎక్కువగా సమకూర్చి, ఇతరులకు పంచడం ధర్మం. కానీ ఒక మహాత్ముని రుచి పేరుతో ఒకే వస్తువును గుట్టలుగా తెచ్చి, మఠవ్యవస్థకు భారంగా చేయడం ధర్మసూక్ష్మానికి విరుద్ధం. దానం కూడా వివేకంతో ఉండాలి; గురుభక్తి కూడా గురువుకి ఇబ్బంది కలిగించని విధంగా ఉండాలి.
భగవద్గీతలో సాత్త్విక ఆహారం గురించి భగవాన్ చెప్పిన మాటలు కూడా ఇక్కడ స్మరణీయం. ఆయుష్షును, సత్వాన్ని, బలాన్ని, ఆరోగ్యాన్ని పెంచేది, హృదయానికి అనుకూలమైనది సాత్త్విక ఆహారం.
*आयुःसत्त्वबलारोग्यसुखप्रीतिविवर्धनाः ।*
*रस्याः स्निग्धाः स्थिरा हृद्या आहाराः सात्त्विकप्रियाः ॥*
*ఆయుఃసత్త్వబలారోగ్యసుఖప్రీతివివర్ధనాః ।*
*రస్యాః స్నిగ్ధాః స్థిరా హృద్యా ఆహారాః సాత్త్వికప్రియాః ॥*
— భగవద్గీత 17.8
కాని అదే ఆహారం *“నాకు ఇది కావాలి, ఇదే కావాలి”* అనే రాగానికి కారణమైతే, అది సాధకునికి అడ్డంకి అవుతుంది. అందుకే గీతలో స్థితప్రజ్ఞుని లక్షణాన్ని ఇలా చెప్పారు.
*विहाय कामान्यः सर्वान्पुमांश्चरति निःस्पृहः ।*
*निर्ममो निरहङ्कारः स शान्तिमधिगच्छति ॥*
*విహాయ కామాన్యః సర్వాన్పుమాంశ్చరతి నిఃస్పృహః ।*
*నిర్మమో నిరహంకారః స శాంతిమధిగచ్ఛతి ॥*
— భగవద్గీత 2.71
పరమాచార్యుల ఆచరణలో *“నిర్మమత్వం”* స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. “నాకు ఇష్టమైన కూర” అనే భావమే రాకుండా, వచ్చినా అది భక్తులపై ప్రభావం చూపుతుందని తెలిసిన వెంటనే దానిని విడిచిపెట్టడం — ఇదే నిజమైన వైరాగ్యం.
ఈ కథ నుండి మనకు మూడు పాఠాలు తెలుస్తాయి. మొదటిది — మహానుభావుల మాటను భక్తి పేరుతో అతిశయింపకూడదు. రెండవది — దానం అవసరాన్ని బట్టి ఉండాలి, భావోద్వేగాన్ని బట్టి మాత్రమే కాదు. మూడవది — సన్యాసి తన రుచినీ, తన సౌకర్యాన్నీ, తన ఇష్టాన్నీ కూడా లోకహితార్థం విడిచిపెట్టగలవాడు.
కాంచీ మహాస్వామి గురించి కాంచీ మఠం వెబ్సైటులోని *Souvenir* విభాగం భక్తుల అనుభవాల సమాహారంగా పేర్కొనబడింది; ఆయన బోధనలు వేల పేజీలుగా ప్రచురించబడ్డాయని కూడా కాంచీ మఠం పేర్కొంటుంది. ఈ సంఘటనలో కనిపించే ఆత్మ మాత్రం ఆయన జీవితం మొత్తం తెలిపిన అదే సందేశం — *సాధుత్వం అంటే త్యాగం; గురుత్వం అంటే ఇతరులపై భారము కాకుండా ఉండే జాగ్రత్త; భోజనం కూడా భోగం కాదు, భగవదర్పణమైన శరీరధారణ మాత్రమే.*
💐💐💐💐💐💐
*Kumara Sharma*
*న్యాయవాది & ఆధ్యాత్మికవేత్త*
*జగద్గురు జ్ఞానపీఠం*
*9063939567*
💐💐💐💐💐💐
కామెంట్లు లేవు:
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి